10. Vekhanasasuttavaṇṇanā
No
Myanmar Pāḷi
Nissaya
Roman Pāḷi
Translation
Remark
1
ဧဝံ မေ သုတန္တိ၊
ဧဝံ မေ သုတံ အစရှိသောသုတ်သည်။
Evaṃ me sutanti,
the sutta beginning with evaṃ me sutaṃ is
2
ဝေခနသသုတ္တံ၊
ဝေခနသသုတ်တည်း။
vekhanasasuttaṃ,
Vekhanasa sutta
3
တတ္ထ၊
ထိုဝေခနသသုတ်၌။
tattha,
in that Vekhanasa sutta
4
ဝေခနသောတိ၊
ဝေခနသော ဟူသည်ကား။
vekhanasoti,
vekhanasa means
5
အယံ၊
ဤဝေခနသ ပရိဗိုဇ်သည်။
ayaṃ,
this wanderer Vekhanasa is
6
သကုလုဒါယိဿ၊
သကုလုဒါယီပရိဗိုဇ်၏။
sakuludāyissa,
of the wanderer Sakuludāyī
7
အာစရိယော ကိရ၊
ဆရာဖြစ်သတတ်။
ācariyo kira,
the teacher, it is said
8
သော၊
ထိုဝေခနသပရိဗိုဇ်သည်။
so,
that the wanderer Vekhanasa
9
ပရမဝဏ္ဏပဉှော၊
ပရမဝဏ္ဏပြဿနာကိုမေးသော။
paramavaṇṇapañho,
who set the question on Paramavaṇṇa, the perfect splendour,
10
သကုလုဒါယိပရိဗ္ဗာဇကော၊
ငါ၏တပည့် သကုလုဒါယီပရိဗိုဇ်သည်။
sakuludāyiparibbājako,
the wanderer Sakuludāyī
11
ပရာဇိတော၊
ရှင်ဂေါတမမှ ရှုံးခြင်းသို့ရောက်၏။
parājito,
is defeated by the recluse Gotama
12
ဣတိ ဣဒံဝ ဝစနံ၊
ဤစကားကို။
iti idaṃva vacanaṃ,
this matter
13
သုတွာ၊
ကြား၍။
sutvā,
having heard
14
မယာ၊
ငါဝေခနသပရိဗိုဇ်သည်။
mayā,
by me, Vekhanasa wanderer
15
သော၊
ထိုသကုလုဒါယီပရိဗိုဇ်ကို။
so,
that Sakuludāyī wanderer
16
သာဓုကံ၊
ကောင်းစွာ။
sādhukaṃ,
well
17
ဥဂ္ဂဟာပိတော၊
သင်စေအပ်၏။
uggahāpito,
was taught
18
တေနာပိ၊
ထိုသကုလုဒါယီပရိဗိုဇ်သည်လည်း။
tenāpi,
by Sakuludāyī wanderer also
19
သာဓုကံ၊
ကောင်းစွာ။
sādhukaṃ,
very well
20
ဥဂ္ဂဟိတံ၊
သင်ယူအပ်၏။
uggahitaṃ,
is learned
21
ကထံ၊
အဘယ်သို့သော အကြောင်းအားဖြင့်။
kathaṃ,
how
22
ပရာဇိတော၊
ရှုံးရှာလေသနည်း။
parājito,
(is he) defeated
23
ဟန္ဒ၊
ယခု။
handa,
now
24
သယံ၊
ကိုယ်တိုင်။
sayaṃ,
by myself
25
ဂန္တွာ၊
သွား၍။
gantvā,
having gone
26
သမဏံ ဂေါတမံ၊
ရဟန်းဂေါတမကို။
samaṇaṃ gotamaṃ,
the recluse Gotama
27
ပရမဝဏ္ဏပဉှံ၊
ပရမဝဏ္ဏပြဿနာကို။
paramavaṇṇapañhaṃ,
the question on Paramavaṇṇa, the perfect splendour,
28
ပုစ္ဆိတွာ၊
မေးလျှောက်၍။
pucchitvā,
having asked
29
ဇာနိဿာမိ၊
သိအောင်ပြုတော့အံ့။
jānissāmi,
will know
30
ဣတိ မနသိကတွာ၊
ဤသို့ နှလုံးသွင်း၍။
iti manasikatvā,
with the thought thus
31
ရာဇဂဟတော၊
ရာဇဂြိုဟ်ပြည်မှ။
rājagahato,
from Rājagaha
32
ပဉ္စစတ္တာလီသယောဇနံ၊
လေးဆဲ့ငါးယူဇနာရှိသော။
pañcacattālīsayojanaṃ,
which is a distance of fourty-five Yojanas
33
သာဝတ္တိံ၊
သာဝတ္ထိပြည်သို့။
sāvattiṃ,
to Sāvatthi
34
ဂန္တွာ၊
သွား၍။
gantvā,
having gone
35
ယေန၊
အကြင်အရပ်၌။
yena,
the place where there
36
ဘဂဝါ၊
မြတ်စွာဘုရားသည်။
bhagavā,
the Buddha
37
အတ္ထိ၊
ရှိတော်မူ၏။
atthi,
was
38
တေန၊
ထိုဘုရားရှိတော်မူရာ အရပ်သို့။
tena,
to the place where there was the Buddha
39
ဥပသင်္ကမိ၊
ချဉ်းကပ်လေ၏။
upasaṅkami,
approaches
40
ပန၊
ချဉ်းကပ်သည်မှတပါး ဥဒါန်းကျူးသည်ကို ဆိုဦးအံ့။
pana,
to say about breathing forth the utterance apart from about apporaching the Buddha,
41
ဥပသင်္ကမိတွာ၊
ချဉ်းကပ်၍။
upasaṅkamitvā,
having approached
42
ဌိတတောဝ၊
ရပ်လျက်သာလျှင်။
ṭhitatova,
by only standing
43
ဘဂဝတော၊
မြတ်စွာဘုရား၏။
bhagavato,
of the Buddha
44
သန္တိကေ၊
အထံတော်၌။
santike,
in the presence
45
ဥဒါနံ၊
အယံပရမော ဝဏ္ဏော အယံပရမော ဝဏ္ဏောဟူသော ဥဒါန်းစကားကို။
udānaṃ,
the utterance of Ayaṃ paramo vaṇṇo, ayaṃ paramo vaṃṃo
46
ဥဒါနေသိ၊
ကျူးရင့်၏။
udānesi,
breathes forth
47
တတ္ထ၊
ထိုဝေခနသသုတ်၌။
tattha,
in that Vekhanasa sutta
48
ပုရိမသဒိသံ၊
ရှေးသုတ်နှင့်တူသော ပါဠိစကားရပ်ကို။
purimasadisaṃ,
the Pāḷi words which are the same with previous sutta are
49
ဝုတ္တနယေနေဝ၊
ဘွင့်ဆိုအပ်ပြီးသော နည်းဖြင့်သာလျှင်။
vuttanayeneva,
in the way that was deifined before
50
ဝေဒိတဗ္ဗံ၊
သိအပ်၏။
veditabbaṃ,
to be known
51
ပဉ္စ ခေါ ဣမေတိ၊
ပဉ္စ ခေါ ဣမေဟူသော ဤစကားကို။
pañca kho imeti,
the word beginning with Pañca kho ime
52
ကသ္မာ၊
အဘယ်ကြောင့်။
kasmā,
why
53
အာရဘိ၊
အားထုတ်တော်မူသနည်း။
ārabhi,
attempted?
54
ဧကစ္စော၊
အချို့သော။
ekacco,
certain
55
အဂါရိယောပိ၊
လူသည်လည်း။
agāriyopi,
lay-person
56
ကာမဂရုကော၊
ဝတ္ထုကာမနှင့်တကွ ကိလေသာကာမကို အလေးအမြတ်ပြုခြင်းရှိသည်။
kāmagaruko,
having tendency to pursue Kilesakāma including Vatthukāma
57
ကာမာဓိမုတ္တော၊
ဝတ္ထုကာမနှင့်တကွ ကိလေသာကာမတို့၌ နှလုံးသွင်းခြင်းရှိသည်။
kāmādhimutto,
having inclination in Kilesakāma including Vatthukāma
58
ဟောတိ၊
ဖြစ်၏။
hoti,
is
59
ဧကစ္စော၊
အချို့သော။
ekacco,
certain
60
အဂါရိယောပိ၊
အိမ်ရာထောင်သော လူသည်လည်း။
agāriyopi,
lay-person
61
နိက္ခမ္မဂရုကော၊
ရဟန်း၏အဖြစ် ပဌမဈာန် အစရှိသည်ကို အလေးအမြတ်ပြုခြင်းရှိသည်။
nikkhammagaruko,
having tendency to pursue monkhood, first Jāna and so on
62
နိက္ခမ္မာဓိမုတ္တော၊
ရဟန်း၏အဖြစ် ပဌမဈာန်အစရှိသည်တို့၌ နှလုံးသွင်းခြင်းရှိသည်။
nikkhammādhimutto,
having inclination in monkhood, first Jāna and so on
63
ဟောတိ၊
ဖြစ်၏။
hoti,
is
64
စ၊
ထိုမှတပါး။
ca,
on the other hand
65
ဧကစ္စော၊
အချို့သော။
ekacco,
certain
66
ပဗ္ဗဇိတောပိ၊
ရဟန်းသည်လည်း။
pabbajitopi,
recluse also
67
ကာမဂရုကော၊
ဝတ္ထုကာမနှင့်တကွ ကိလောသာကာမကို အလေးအမြတ်ပြုခြင်းရှိသည်။
kāmagaruko,
having tendency to pursue Kilesakāma including Vatthukāma
68
ကာမာဓိမုတ္တော၊
ဝတ္ထုကာမနှင့်တကွ ကိလေသာကာမတို့၌ နှလုံးသွင်းခြင်းရှိသည်။
kāmādhimutto,
having inclination in Kilesakāma including Vatthukāma
69
ဟောတိ၊
ဖြစ်၏။
hoti,
is
70
ဧကသစ္စော၊
အချို့သော။
ekasacco,
certain
71
ပဗ္ဗဇိတောပိ၊
ရဟန်းသည်လည်း။
pabbajitopi,
recluse also
72
နိက္ခမ္မဂရုကော၊
ရဟန်း၏အဖြစ် ပဌမဈာန်အစရှိသည်ကို အလေးအမြတ်ပြုခြင်းရှိသည်။
nikkhammagaruko,
having tendency to pursue monkhood, first Jāna and so on
73
နိက္ခမ္မာဓိမုတ္တော၊
ရဟန်း၏အဖြစ် ပဌဈာန်အစရှိသည်တို့၌ နှလုံးသွင်းခြင်းရှိသည်။
nikkhammādhimutto,
having inclination in monkhood, first Jāna and so on
74
ဟောတိ၊
ဖြစ်၏။
hoti,
is
75
ပန၊
ဤသုတ်ကို ဟောခြင်း၏အကြောင်းကို ဆိုဦးအံ့။
pana,
to say the reason to deliver this sutta
76
အယံ၊
ဤဝေခနသပရိဗိုဇ်သည်။
ayaṃ,
this wanderer Vekhanasa is
77
ကာမဂရုကော၊
ဝတ္ထုကာမနှင့်တကွ ကိလေသာကာမကို အလေးအမြတ်ပြုခြင်းရှိသည်။
kāmagaruko,
having tendency to pursue Kilesākāma including Vatthukāma
78
ကာမာဓိမုတ္တော၊
ဝတ္ထုကာမနှင့်တကွ ကိလေဿကာမတို့၌ နှလုံးသွင်းခြင်းရှိသည်။
kāmādhimutto,
having inclination in Kilesakāma including Vatthukāma
79
ဟောတိ၊
ဖြစ်၏။
hoti,
is
80
သော၊
ထိုဝေခနသပရိဗိုဇ်သည်။
so,
this wanderer Vekhanasa
81
ဣမာယ ကထာယ၊
ဤပဉ္စ ခေါ ဣမေ အစရှိသောစကားကို။
imāya kathāya,
the word beginning with Pañca kho ime
82
ကထိယမာနာယ၊
ဟောတော်မူအပ်သည်ရှိသော်။
kathiyamānāya,
when ( the word) is deliverd (by the Buddh)
83
အတ္တနော၊
မိမိ၏။
attano,
of oneself
84
ကာမာဓိမုတ္တကံ၊
ဝတ္ထုကာမနှင့်တကွ ကိလေသာကာမတို့၌ နှလုံးသွင်းခြင်းရှိသည်၏အဖြစ်ကို။
kāmādhimuttakaṃ,
the nature of having inclination in Kilesakāma including Vatthukāma
85
သလ္လက္ခိဿတိ၊
မှတ်နိုင်လတ္တံ့။
sallakkhissati,
will note
86
ဧဝံ၊
ဤသို့ မှတ်နိုင်သည်ရှိသော်။
evaṃ,
by noticing thus
87
အဿ၊
ထိုဝေခနသပရိဇ်အား။
assa,
for that wanderer Vekhanasa
88
အယံ ဒေသနာ၊
ဤပဉ္စ ခေါ ဣမေ အစရှိသောဒေသနာတော်သည်။
ayaṃ desanā,
this discourse beginning with Pañca kho ime
89
သပ္ပါယာ၊
လျောက်ပတ်သည်။
sappāyā,
suitable
90
ဘဝိဿတိ၊
ဖြစ်လတ္တံ့။
bhavissati,
will be
91
ဣတိ မနသိကတွာ၊
ဤသို့ နှလုံးသွင်း၍။
iti manasikatvā,
with the thought thus
92
ဣမံ ဒေသနံ၊
ဤပဉ္စ ခေါ ဣမေ အစရှိသောဒေသနာကို။
imaṃ desanaṃ,
this discourse beginning with Pañca kho ime
93
အာရဘိ၊
အားထုတ်တော်မူ၏။
ārabhi,
attempted
94
ကာမဂ္ဂသုခန္တိ ပဒေန၊
ကာမဂ္ဂသုခံဟူသော ဤပုဒ်ဖြင့်။
kāmaggasukhanti padena,
with the word Kāvaggasukhaṃ
95
နိဗ္ဗာနံ၊
နိဗ္ဗာန်ကို။
nibbānaṃ,
Nibbāna
96
အဓိပ္ပေတံ၊
အလိုရှိ၏။
adhippetaṃ,
is meant
97
ပါပိတော ဘဝိဿတီတိ၊
ပါပိတော ဘဝိဿတိ ဟူသည်ကား။
pāpito bhavissatīti,
Pāpito bhavissati means
98
အဇာနနဘာဝံ၊
မသိသည်၏အဖြစ်သို့။
ajānanabhāvaṃ,
to the state of ignorance
99
ပါပိတော၊
ရောက်စေအပ်သည်။
pāpito,
fallen
100
ဘဝိဿတိ၊
ဖြစ်လတ္တံ့။
bhavissati,
will be
101
နာမကံယေဝ သမ္ပဇ္ဇတီတိ၊
နာမကံယေဝ သမ္ပဇ္ဇတိ ဟူသည်ကား။
nāmakaṃyeva sampajjatīti,
Nāmakaṃyeva saṃpajjat means
102
နိရတ္ထကဝစနမတ္တမေဝ၊
အကျိုးမရှိသော စကားမျှသည်သာလျှင်။
niratthakavacanamattameva,
merely unproficient word
103
သမ္ပဇ္ဇတိ၊
ကောင်းစွာဖြစ်၏။
sampajjati,
becomes
104
တိဠတု ပုဗ္ဗန္တော တိဠတု အပရန္တောတိ၊
တိဠတု ပုဗ္ဗန္တော တိဠတု အပရန္တော ဟူသည်ကား။
tiḷatu pubbanto tiḷatu aparantoti,
Tiṭṭhatu pubbanto tiṭṭhatu aparanto means
105
ယသ္မာ၊
အကြင်ကြောင့်။
yasmā,
the reason why
106
တုယှံ၊
သင်ဝေခနသပရိဗိုဇ်အား။
tuyhaṃ,
you, the wanderer Vekhanasa
107
အတီတကထာယ၊
အတိတ်နှင့်စပ်သော စကားအား။
atītakathāya,
for the word relating to the past
108
အနုစ္ဆဝိကံ၊
လျောက်ပတ်သော။
anucchavikaṃ,
in conformity with
109
ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏံ၊
ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ်သည်။
pubbenivāsañāṇaṃ,
the knowledge of Pubbenivāsa, previous life
110
နတ္ထိ၊
မရှိ။
natthi,
there is no
111
တသ္မာ၊
ထို့ကြောင့်။
tasmā,
therefore
112
ဧတံ ဥဘယမ္ပိ၊
ဤနှစ်ပါးစုံသော အတိတ်နှင့်စပ်သောစကား အနာဂတ်နှင့်စပ်သောစကားသည်လည်း။
etaṃ ubhayampi,
these words relating to both the past and the future
113
တိဠတု၊
တည်စေဦး။
tiḷatu,
let alone
114
ဣတိ၊
ဤသို့။
iti,
thus
115
အာဟ၊
ဆို၏။
āha,
said
116
သုတ္တဗန္ဓနေဟီတိ၊
သုတ္တဗန္ဓနေဟိ ဟူသည်ကား။
suttabandhanehīti,
Suttabandhanehi means
117
သုတ္တမယဗန္ဓနေဟိ၊
ဘွဲ့ချည်အပ်သော ချည်ဖြင့်ပြီးသော ကြိုးငယ်တို့ဖြင့်။
suttamayabandhanehi,
with the bond made of threads
118
ဟိ သစ္စံ၊
မှန်၏။
hi saccaṃ,
it is right
119
တဿ၊
ထိုသူငယ်အား။
tassa,
for that infant
120
အာရက္ခတ္ထာယ၊
စုံးရဲတို့ကိုစောင့်ရှောက်ခြင်းအကျိုးငှါ။
ārakkhatthāya,
for the sake of protecting from the evils
121
ဟတ္တပါဒေသုစေဝ၊
လက်ခြေတို့၌လည်းကောင်း။
hattapādesuceva,
at his hand and leg, and
122
ဂိဝါယ စ၊
လည်၌လည်းကောင်း။
givāya ca,
at the neck
123
သုတ္တကာနိ၊
ချည်ကြိုးငယ်တို့ကို။
suttakāni,
the threads
124
ဗန္ဓန္တိ၊
ဘွဲ့ချည်ကုန်၏။
bandhanti,
bind
125
တာနိ၊
ထိုချည်ကြိုးငယ်တို့ကို။
tāni,
to those threads
126
သန္ဓာယ၊
ရည်၍။
sandhāya,
referring
127
ဧတံ ဝစနံ၊
ဤသုတ္တဗန္ဓနေဟိ ဟူသောစကားကို။
etaṃ vacanaṃ,
the word Suttabandhana
128
ဝုတ္တံ၊
ဟောတော်မူအပ်၏။
vuttaṃ,
said
129
ပန၊
လွတ်သည်ကို ဆိုဦးအံ့။
pana,
to say about liberating
130
အဿ၊
ထိုသူငယ်အား။
assa,
for that infant
131
မဟလ္လကကာလေ၊
ကြီးသောအရွယ်သို့ ရောက်သောအခါ၌။
mahallakakāle,
when (he is) mature
132
တာနိ၊
ထိုကြိုးငယ်တို့သည်။
tāni,
those threads
133
သယံ ဝါ၊
အလိုလိုမူလည်း။
sayaṃ vā,
bu itself
134
ပူတီနိ၊
ပုပ်ဆွေးကုန်သည်။
pūtīni,
rotten
135
ဟုတွာ၊
ဖြစ်ကုန်၍။
hutvā,
having been
136
မုစ္စန္တိ၊
ပြေကုန်၏။
muccanti,
release
137
ဆိန္ဒိတွာ ဝါ၊
ဖြတ်၍မူလည်း။
chinditvā vā,
or having cut
138
ဟရန္တိ၊
စွန့်ပယ်ကုန်၏။
haranti,
take away
139
ဧဝမေဝခေါတိ ဣမိနာ၊
ဧဝမေဝ ခေါဟူသော ဤပါဌ်ဖြင့်။
evamevakhoti iminā,
with th word Evameva kho
140
ဣဒံ၊
ဤဆိုလတ္တံ့သောအနက်ကို။
idaṃ,
the following meaning
141
ဒဿေတိ၊
ပြ၏။
dasseti,
shows
142
ဒဟရဿ၊
အလွန်ငယ်သော။
daharassa,
very young
143
ကုမာရဿ၊
သတို့သားအား။
kumārassa,
for the infant
144
သုတ္တဗန္ဓနာနံ၊
ဘွဲ့ချည်အပ်သော ကြိုးငယ်တို့ကို။
suttabandhanānaṃ,
the binding threads
145
အဇာနနကာလော ဝိယ၊
မသိသောအခါကိုကဲ့သို့။
ajānanakālo viya,
just as the time of unknowing about
146
အဝိဇ္ဇာယ၊
အဝိဇ္ဇာ၏။
avijjāya,
of Avijjā, ignorance
147
ပုရိမာယ၊
ရှေးဖြစ်သော။
purimāya,
former, beginning
148
ကောဋိယာ၊
အစွန်းကို။
koṭiyā,
end
149
အဇာနနံ၊
မသိခြင်းကို။
ajānanaṃ,
ignorance
150
ဒဠဗ္ဗံ၊
မှတ်အပ်၏။
daḷabbaṃ,
to be noted
151
ဟိ သစ္စံ၊
မှန်၏။
hi saccaṃ,
it is right
152
အဝိဇ္ဇာယ၊
အဝိဇ္ဇာ၏။
avijjāya,
of Avijjā, ignorance
153
ပုရိမာယ၊
ရှေးဖြစ်သော။
purimāya,
former, beginning
154
ကောဋိယာ၊
အစွန်းကို။
koṭiyā,
end
155
ဉာတုံ၊
သိခြင်းငှါ။
ñātuṃ,
to know
156
န သက္ကာ၊
မတတ်ကောင်း။
na sakkā,
unable
157
ပန၊
တတ်ကောင်းသည်ကို ဆိုဦးအံ့။
pana,
to say about being able to know
158
မောစနကာလေ၊
ကိလေသာတို့မှ လွတ်သောအခါ၌။
mocanakāle,
at the time of releasing from defilements
159
ဇာနနသဒိသံ၊
သိသည်နှင့်တူ၏။
jānanasadisaṃ,
it is similar to the time of knowing
160
အရဟတ္တမဂ္ဂေန၊
အရဟတ္တမဂ်ဖြင့်။
arahattamaggena,
with the path of Arahant
161
အဝိဇ္ဇာဗန္ဓနဿ၊
အဝိဇ္ဓတည်းဟူသော အနှောင်အဘွဲ့၏။
avijjābandhanassa,
of the bond of ignorance
162
ပမောက္ခော၊
လွတ်ခြင်းသည်။
pamokkho,
liberation
163
ဇာတော၊
ဖြစ်ပေပြီ။
jāto,
become
164
ဣတိ၊
ဤသို့။
iti,
thus
165
ဇာနနံ၊
ပယ်အပ်ပြီအောကိလေသာကို ဆင်ခြင်သောပစ္စဝေက္ခဉာဏ်ဖြင့် သိခြင်းကို။
jānanaṃ,
the knowing with Paccavekkhaṇañāṇa that reflects the eradicated defilements
166
ဒဠဗ္ဗံ၊
မှတ်အပ်၏။
daḷabbaṃ,
to be noted
167
ဣတိ၊
ဤသို့။
iti,
thus
168
ဒဿေတိ၊
ပြအပ်၏။
dasseti,
shows
169
သေသံ၊
ကြွင်းကျန်သော ပါဠိရပ်သည်။
sesaṃ,
the remaining Pāḷi word is
170
သဗ္ဗတ္ထ၊
အလုံးစုံသောအရပ်၌။
sabbattha,
in all instances
171
ဥတ္တာနမေဝ၊
ပေါ်သည်သာလျှင်တည်း။
uttānameva,
obvious
172
ဣတိ၊
ဤသည်လျှင်ဝေခနသသုတ်၏ အဘွင့်အပြီးတည်း။
iti,
this is the end of the commentary of Vekhanasautta
173
ဒသမံ၊
ဆယ်ခုမြောက်သော။
dasamaṃ,
teenth
174
ဝေခနသသုတ္တံ၊
ဝေခနသသုတ်သည်။
vekhanasasuttaṃ,
Vekhanasasutta
175
နိဠိတံ၊
ပြီးခြင်းသို့ ရောက်ပြီ။
niḷitaṃ,
is completed
176
တတိယော၊
သုံးခုတို့၏ ပြည့်ကြောင်းဖြစ်သော။
tatiyo,
the third
177
ဝဂ္ဂေါ၊
ဝဂ်သည်။
vaggo,
vagga, collection of sutta
178
နိဠိတော၊
ပြီးခြင်းသို့ရောက်ပြီ။
niḷito,
is completed