1

ဧဝံ မေ သုတန္တိ

ဧဝံမေသုတံအစရှိသောသုတ်သည်၊

Evaṃ me sutanti

the discourse that Ananda heard

2

အဘယသုတ္တံ၊

အဘယရာဇကုမာရသုတ် တည်း၊

abhayasuttaṃ,

is Abhaya Discourse

3

တတ္ထ

ထိုအဘယရာဇကုမာရသုတ်၌၊

tattha

In that discours

4

အဘယောတိ၊

အဘယောဟူသောအမည် သည်၊

abhayoti,

Abhaya means

5

တဿ

ထိုမင်းသား၏၊

tassa

that prince's

6

နာမံ

အမည်တည်း၊

nāmaṃ

name

7

ရာဇကုမာရောတိ၊

ရာဇကုမာရောဟူသည် ကား၊

rājakumāroti,

rājakumāra means

8

ဗိမ္ဗိသာရဿ၊

ဗိမ္ဗိသာရမင်း၏၊

bimbisārassa,

King Bimbisāra's

9

သြရသပုတ္တော၊

ရင်၌ဖြစ်သောသားတည်း၊

orasaputto,

legitimate son (his own son)

10

ဝါဒံ အာရောပေတီတိ၊

ဝါဒံအာရောပေတိဟူသည်ကား၊

vādaṃā ropetīti,

vādaṃ āropeti means that

11

ဒေါသံ၊

အပြစ်ကို၊

dosaṃ,

fault

12

အာရောပေတိ၊

တင်ချေ လော၊

āropeti,

Impeache it

13

နေရယိကောတိ၊

နေရယိကောဟူသည်ကား၊

nerayikoti,

nerayiko means that

14

နိရယေ၊

ငရဲ၌၊

niraye,

in the hell

15

နိဗ္ဗတ္တကော၊

ဖြစ်ခြင်းငှာ ထိုက်၏၊

nibbattako,

worthy of being born

16

ကပ္ပဋ္ဌောတိ၊

ကပ္ပဋ္ဌောဟူသည်ကား၊

kappaṭṭhoti,

kappaṭṭho means that

17

ကပ္ပဋ္ဌိတိကော၊

အာယုကပ်ပတ်လုံးတည်၏၊

kappaṭṭhitiko,

last a world circle

18

အတေကိစ္ဆောတိ၊

အတေကိစ္ဆောဟူသည်ကား၊

atekicchoti,

atekiccho means

19

ဗုဒ္ဓသဟဿေနာဝိ၊

တထောင်သောဘုရားရှင် တို့သည်လည်း၊

buddhasahassenāvi,

one thousand Buddhas also

20

တိကိစ္ဆိတုံ၊

ကုစားခြင်းငှာ၊

tikicchituṃ,

to cure

21

န သက္ကာ၊

မတတ်ကောင်း၊

na sakkā,

are unable to

22

ဥဂ္ဂိလိတုန္တိ၊

ဥဂ္ဂိလိတုံ ဟူသည်ကား၊

uggilitunti,

uggilitun means that

23

ဒွေ အန္တေ၊

နှစ်ပါးသောအစွမ်းတို့ကို၊

dve ante,

the two extremes

24

မောစေတွာ၊

လွှတ်စေ၍၊

mocetvā,

having avoided

25

ကထေတုံ၊

ဖြေဆိုခြင်းငှာ၊

kathetuṃ,

to answer

26

အသက္ကောန္တော၊

မတတ်နိုင်သောရဟန်းဂေါတမသည်၊

asakkonto,

(Gotama who) is unable to

27

ဥဂ္ဂိလိတုံ၊

ထွေးအန် ခြင်းငှာ၊

uggilituṃ,

to vomit

28

ဗလိ၊

အပသို့၊

bali,

outside

29

နိဟရိတုံ၊

ထုတ်ခြင်းငှာ၊

niharituṃ,

to take it out

30

နသက္ခီတိ၊

မတတ်နိုင်လတ္တံ့၊

nasakkhīti,

will be unable to

31

သြဂ္ဂိလိတုန္တိ၊

သြဂ္ဂိလိတုံဟူသည်ကား၊

sraggilitunti,

sraggilitun means that

32

ပုစ္ဆာယ၊

မေးခြင်းငှာ၊

pucchāya,

to ask

33

ဒေါသံ၊

အပြစ်ကို၊

dosaṃ,

fault

34

ဒတွာ၊

ပေး၍၊

datvā,

having given

35

တံ

ထိုအပြစ် ကို၊

taṃ

that (fault)

36

ပဟာရေတုံ၊

ပယ်ခြင်းငှာ၊

pahāretuṃ,

to refuse

37

အသက္ကောန္တော၊

မတတ်နိုင်သောရဟန်းဂေါတမသည်၊

asakkonto,

(the Ascetic Gotama) who is unable to

38

သြဂ္ဂိလိဘုံ၊

မျိုခြင်းငှာ၊

sraggi libhuṃ,

to swallow

39

အန္တော၊

အတွင်းသို့၊

anto,

inside

40

ပဝေသတုံ၊

သွင်းခြင်းငှာ၊

pavesatuṃ,

to make enter

41

နသက္ခီတိ၊

မတတ်နိုင်လတ္တံ့။

nasakkhīti,

will be unable to

42

ဧဝံ ဘန္တေတိ၊

ဧဝံဘန္တေဟူသည်ကား၊

evaṃ bhanteti,

evaṃbhante means that

43

နိဂဏ္ဌော၊

နာဋပုတ္တအမည်ရှိသောနိဂဏ္ဌသည်၊

nigaṇṭho,

the naked ascetic named Nāṭaputta

44

သမဏော ဂေါတမော၊

ရဟန်းဂေါတမသည်၊

sama ṇogotamo,

The Ascetic Gotama

45

မယှံ

ငါနိဂဏ္ဌ၏၊

mayhaṃ

my ( the naked ascetic's)

46

သာဝကော၊

တပည့်တို့ကို၊

sāvako,

disciples

47

ဘိန္ဒိတွာ၊

ဖျက်ဆီး၍၊

bhinditvā,

having destroyed

48

ဂဏှတိ၊

ယူလေ၏၊

gaṇhati,

takes (make them disciples)

49

ဟန္ဒာ၊

ယခု၊

handā,

Now

50

အဟံ

ငါသည်၊

ahaṃ

I

51

ယံ၊

အကြင်တစ်ခုသောပြဿနာကို၊

yaṃ,

the uncertain (problem)

52

ပုဋ္ဌော၊

မေးအပ်သော

puṭṭho,

that I ask

53

သမဏော ဂေါတမော၊

ရဟန်းဂေါတမသည်၊

samaṇo gotamo,

The Ascetic Gotama

54

ဥက္ကုဋိကော၊

ဆောင့်ကြောင့်ထိုင်သည်၊

ukkuṭiko,

having squatted down

55

ဟုတွာ

ဖြစ်၍၊

hutvā

having been

56

နိသိန္နော၊

ထိုင်နေသည်ရှိသော်၊

nisinno,

if he sits

57

ဥဋ္ဌာတုံ၊

ထခြင်း ငှာ၊

uṭṭhātuṃ,

to stand up

58

န သက္ခိဿတိ၊

မတတ်နိုင်လတ္တံ့၊

na sakkhissati,

will be unable to

59

ဧကံ

တစ်ခုသော

ekaṃ

one

60

တံပဉှံ၊

ထိုပြဿနာကို၊

taṃpañhaṃ,

question or problem

61

အဘိသင်္ခရောမိ၊

ပြုပြင်စီရင်အံ့၊

abhisaṅkharomi,

will arrange or be prepared

62

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus

63

စိန္တေသိ ကိရ၊

ကြံစည်သတတ်၊

cintesi kira,

consider, reflect on

64

သော

ထိုနိဂဏ္ဌသည်၊

so

that (naked ascetic)

65

အဘယဿ၊

အဘယမင်းသား၏၊

abhayassa,

Abhaya's

66

ဂေဟာ၊

အိမ်မှ၊

gehā,

from (his) house

67

နီဟဋဘတ္တော၊

ဆောင်အပ်သောဆွမ်းရှိသည်ဖြစ် ၍၊

nīhaṭabhatto,

have the alms food taken out from…

68

သိနိဒ္ဓဘောဇနံ၊

သိမ်မွေ့သောဘောဇဉ်ကို၊

siniddhabhojanaṃ,

delicious soft food

69

ဘုဉ္ဇန္တော၊

စားရသည်၊

bhuñjanto,

have to eat

70

ဟုတွာ

ဖြစ်၍၊

hutvā

having been

71

ဗဟု ပဉှေ

များစွာသောပြဿနာတို့ကို၊

bahu pepañhe,

many questions (problems)

72

အဘိသင်္ခရိတွာ၊

ပြုပြင်စီရင်၍၊

abhisaṅkharitvā,

have arranged

73

ဧတ္ထ

ဤပြဿနာ၌၊

ettha

in this question (problem)

74

သမဏော ဂေါတမော၊

ရဟန်းဂေါတမသည်၊

samaṇo gotamo,

The Ascetic Gotama

75

ဣမံနာမ ဒေါသံ၊

ဤမည်သောအပြစ်ကို၊

imaṃnāma dosaṃ,

such fault

76

ဒဿေဿတိ၊

ပြလတ္တံ့၊

dassessati,

will point out or show

77

ဧတ္ထ

ဤပြဿနာ၌၊

ettha

in this question (problem)

78

ဣဒံနာမ ဒေါသံ၊

ဤမည်သောအပြစ်ကို၊

idaṃnāma dosaṃ,

such fault

79

ဒဿေဿတိ၊

ပြလတ္တံ့၊

dassessati,

will point out or show

80

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus or in this way

81

စိန္တေတွာ၊

ကြံ၍၊

cintetvā,

consider, reflect on

82

သဗ္ဗေ

ခပ်သိမ်းကုန်သောပြဿနာတို့ကို၊

sabbe

all (problems)

83

ပဟာယ၊

စွန့်ပယ်၍၊

pahāya,

having abandoned

84

စာတုမာသမတ္ထကေ၊

လေးလ၏အထက်၌၊

cātumāsamatthake,

after four months or four months later

85

ဣမံ ပဉှံ

ဤဥဘတောကောဋိ ပြဿနာကို၊

imaṃ pañhaṃ

this question or problem

86

အဒ္ဒသ၊

တွေ့မြင်လေ၏၊

addasa,

He saw

87

အထ၊

ထိုအခါ၌၊

atha,

at that time

88

အဿ၊

ထိုနိဂဏ္ဌအား၊

assa,

to that ( naked ascetic)

89

ဣမဿပဥှ ဿ၊

ဤပြဿနာ၏၊

imassapapañhassa,

of this question or problem

90

ပုစ္ဆာယဝါ

မေးခြင်း၌လည်းကောင်း၊

pucchāyavā

in asking also of

91

ဝိဿဇ္ဇနေနဝါ

ဖြေခြင်း၌လည်း ကောင်း၊

vissajjanenavā

in answering also of

92

ဒေါသော

အပြစ်ကို၊

doso

fault

93

ဒါတုံ၊

အရှင်ဂေါတမကပေးခြင်းငှာ၊

dātuṃ,

to be given (by the Ascetic Gotama)

94

န သက္ကာ၊

မတတ်ကောင်း၊

nasakkā,

is unable to

95

အယံ

ဤပြဿနာသည်၊

ayaṃ

this question or problem

96

သြဝဋ္ဋိကသာရော၊

ခါးပိုက်ဥစ္စာနှင့်တူသောပြဿနာတည်း၊

ovaṭṭikasāro,

is like a pouch formed with a waist cloth

97

ကော၊

အဘယ်သူသည်၊

ko,

Who

98

ဣမံပဥှံ၊

ဤပြဿနာကို၊

imaṃ pañhaṃ,

this question or problem

99

ဂဟေတွာ

ယူဆောင်၍၊

gahetvā

having seized

100

သမဏဿ ဂေါတမဿ၊

ရဟန်းဂေါတမအား၊

samaṇassa gotamassa,

to the Ascetic Gotama

101

ဝါဒံ၊

အယူဝါဒကို၊

vādaṃ,

creed

102

အာရောပေဿတိ နု ခေါ၊

တင်နိုင်လတ္တံ့နည်း၊

āropessati nu kho,

who will impeach?

103

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus or in this way

104

ဧတံ ဧသော ပရိဝိတက္ကော၊

ဤသို့သောအကြံသည်၊

etaṃ eso parivitakko,

this consideration or thought

105

အဟောသိ

ဖြစ်၏၊

ahosi

existed or appeared

106

တတော

ထိုနောင်မှ၊

tato

from that time

107

အဘယော၊

အဘယအမည်ရှိသော

abhayo,

named Abhaya

108

ရာဇကုမာရော၊

မင်းသားသည်၊

rājakumāro,

the prince

109

ပဏ္ဍိတော၊

ပညာရှိ၏၊

paṇḍito,

is wise

110

သော

ထိုအဘယမင်းသားသည်၊

so

that (prince)

111

သက္ခိဿတိ၊

စွမ်းနိုင်လတ္တံ့၊

sakkhissati,

will be able to do (impeach)

112

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus or in this way

113

စိန္တေ တွာ၊

ကြံ၍၊

cinte tvā,

having considered

114

တံ ပဥှံ၊

ထိုပြဿနာကို၊

taṃ pañhaṃ,

that question or problem

115

ဥဂ္ဂဏှာပေမိ၊

သင်စေအံ့၊

uggaṇhāpemi,

will make him learn

116

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus or in this way

117

နိဋ္ဌံ၊

ဆုံးဖြတ်ခြင်း သို့၊

niṭṭhaṃ,

decision

118

ဂတွာ၊

ရောက်၍၊

gatvā,

having gone ( made)

119

ဥဂ္ဂဏှာပေသိ၊

သင်စေပြီ၊

uggaṇhāpesi,

have made him learn

120

သော

ထိုအဘယမင်းသားသည်၊

so

that (the prince, Abhaya)

121

ဝါဒဇ္ဈာသယတာယ၊

အယူဝါဒကိုအလိုရှိသည်၏အဖြစ်ကြောင့်၊

vādajjhāsayatāya,

for he wants to learn the creed

122

တဿ

ထိုနိဂဏ္ဌ၏၊

tassa

that (naked ascetic)

123

ဝစနံ

စကား ကို၊

vacanaṃ

word (advice)

124

သမ္ပဋိစ္ဆန္တော၊

ဝန်ခံလိုရကား၊

sampaṭicchanto,

for he wants to agree or accept

125

ဧဝံ ဘန္တေတိ၊

ဧဝံဘန္တေဟူ၍၊

evaṃ bhanteti,

"yes, reverend sir, thus"

126

အာဟ၊

ပြောဆို၏၊

āha,

says

127

အကာလော ခေါ အဇ္ဇာတိ၊

အကာလောခေါအဇ္ဇဟူသည်ကား၊

akālo kho ajjāti,

akālo kho ajja means that

128

အယံ ပေဥှာ၊

ဤပြဿနာကို၊

ayaṃ pañho,

this question or problem

129

စတုဟိ မာသေဟိ

လေးလတို့ဖြင့်၊

catuhi māsehi

in or within four months

130

နိဂဏ္ဌေန၊

နိဂဏ္ဌဆရာကြီးသည်၊

nigaṇṭhena,

the naked ascetic

131

အဘိသင်္ခတော၊

ပြုပြင်စီရင်အပ် ၏၊

abhisaṅkhato,

arranged

132

တတ္ထ

ထိုပြဿနာ၌၊

tattha

in that question or problem

133

ဣဒံ၊

ဤအမည်ရှိသောအနက်သဘောကို၊

idaṃ,

this (such meaning)

134

ဂဟေတွာ

ယူ၍၊

gahetvā

having taken

135

ဣဒံ၊

ဤအမည်ရှိသောအနက်သဘောကို၊

idaṃ,

this (such meaning)

136

ဝိဿဇ္ဇိယမာနေ၊

ဖြေဆိုအပ်သည်ရှိသော်၊

vissajjiyamāne,

if he answers such meaning

137

ဒိဝသဘာဂေါ၊

နေ့အဖို့သည်၊

divasabhāgo,

daytime

138

နပ္ပဟောတိ

မလောက်၊

nappahoti

is not enough

139

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus

140

မညန္တော၊

အောက်မေ့သော အဘယမင်းသားသည်၊

maññanto,

the prince who considered

141

ဧဝံ

ဤသို့အကာလောခေါအဇ္ဇအစရှိသည်ဖြင့်၊

evaṃ

thus or in this way

142

စိန္တေသိ၊

ကြံ၏။

cintesi,

consider, reflect on

143

သောဒါနိတိပဒဿ၊

သောဒါနိဟူသော ပုဒ်၏၊

sodānitipadassa,

of the phrase ''sodāni''

144

သွေ ဒါနီတိ ပဒစ္ဆေဒေါ၊

သွေဒါနိဟူ၍ပုဒ်ဖြတ် ခြင်းကို၊

sve dānīti padacchedo,

separating sve from dāni

145

ကာတဗ္ဗော၊

ပြုအပ်၏၊

kātabbo,

do

146

ဣဒါနိ၊

ယခုအခါ၌၊

idāni,

Now

147

သွေ၊

နက်ဖြန်၊

sve,

tomorrow

148

အတ္ထစတုတ္ထောတိ၊

အတ္ထစတုတ္ထောဟူ၍၊

atthacatutthoti,

atthacatuttho means that

149

ကသ္မာ

အဘယ်ကြောင့်၊

kasmā

Why

150

ဗဟူဟိ

များစွာကုန်သောရဟန်းတို့နှင့်၊

bahūhi

with (many people)

151

သဒ္ဓိံ၊

တကွ၊

saddhiṃ,

with

152

န နိမန္တေသိ၊

မပင့်ဘိတ်သနည်း၊

na nimantesi,

do not invite (the Buddha)?

153

အဿ၊

ထိုအဘယမင်းသားအား၊

assa,

that (the prince, Abhaya)

154

ဧဝံ

ဤသို့သော စိတ်အကြံသည်၊

evaṃ

thus (such consideration)

155

အဟောသိ ကိရ၊

ဖြစ်သတတ်၊

ahosi kira,

existed or appeared

156

ကိံ အဟောသိ

အဘယ်သို့ဖြစ်သနည်းဟူမူ ကား၊

kiṃ ahosi

how did it exist or appear

157

ဗဟူသု၊

များစွာကုန်သောရဟန်းတု့ိသည်၊

bahūsu,

Many monks

158

နိသိန္နေသု၊

ထိုင်နေကုန်သည်ရှိသော်၊

nisinnesu,

when sitting

159

ထောကံ၊

အတန်ငယ်သောပစ္စည်းကို၊

thokaṃ,

a little (thing)

160

ဒတွာ၊

လှူပြီး၍၊

datvā,

having given (offered)

161

ဝဒန္တဿ၊

ပြောဆိုသောသူအား၊

vadantassa,

to the one who tells

162

အညံ၊

တစ်ပါးသော

aññaṃ,

other

163

သုတ္တံ၊

သုတ်ကို၊

suttaṃ,

discourse

164

အညံ၊

တစ်ပါးသော

aññaṃ,

another

165

ကာရဏံ၊

အကြောင်းကို၊

kāraṇaṃ,

reason or cause

166

အညံ၊

တစ်ပါးသော

aññaṃ,

another

167

တထာရူပံ၊

ထိုသို့သဘောရှိသော

tathārūpaṃ,

such or like that

168

ဝတ္ထုံ၊

ဝတ္ထုသက်သေကို၊

vatthuṃ,

the object ( which is an evidence)

169

အာပရိတွာ၊

ဆောင် ၍၊

āparitvā,

having brought

170

ဒဿေဿတိ၊

ပြလတ္တံ့၊

dassessati,

will show

171

ဧဝံ သန္တေ၊

ဤသို့ဖြစ်သည်ရှိသော်၊

evaṃ sante,

if it is so

172

ကလဟော ဝါ

ငြင်းခုံခြင်း သည်လည်းကောင်း၊

kalaho vā

disputing

173

ကောလာဟလမေဝ ဝါ

အုတ်အုတ်ကျက်ကျက်သည်သာလျှင်လည်း ကောင်း၊

kolāhalameva vā

the rumour

174

ဘဝိဿတိ

ဖြစ်လတ္တံ့၊

bhavissati

there will be or will spread

175

အထာပိ၊

ထိုသို့မဟုတ်မူ၍လည်း၊

athāpi,

if not so

176

ဧကကံ‌ယေဝ

မြတ်စွာ ဘုရားတစ်ပါးတည်းကိုသာလျှင်၊

ekakaṃyeva

only one (the Buddha)

177

နိမန္တေဿာမိ၊

ဘိတ်ငြားအံ့၊

nimantessāmi,

(I) will invite him

178

ဧဝမ္ပိ၊

ဤသို့ဘိတ်သော်လည်း၊

evampi,

thus (if I do it)

179

မေ၊

ငါမင်းသားအား၊

me,

to me (the prince)

180

ဂရဟာ၊

ကဲ့ရဲ့ခြင်းသည်၊

garahā,

reproach or blame

181

ဥပ္ပဇ္ဇိဿတိ၊

ဖြစ်လတ္တံ့၊

uppajjissati,

there will be

182

ကိံဥပ္ပဇ္ဇိဿတိ၊

အဘယ်သို့ဖြစ်သနည်းဟူမူကား၊

kiṃuppajjissati,

How will there be

183

အယံ အဘယော၊

ဤအဘယမင်းသားသည်၊

ayaṃ abhayo,

this prince Abhaya

184

ယာဝ အတိဝိယ၊

အလွန်လျှင်၊

yāva ativiya,

very very

185

မစ္ဆရီဝ၊

ဝန်တိုခြင်းရှိသည်သာလျှင်တည်း၊

maccharīva,

is jealous of

186

ဘဂဝန္တံ၊

မြတ်စွာဘုရားကို၊

bhagavantaṃ,

the Glorious One (the Buddha)

187

ဒိဝသေ ဒိဝသေ၊

နေ့တိုင်းနေ့တိုင်း၊

divase divase,

daily, everyday

188

ဘိက္ခူနံ၊

ရဟန်းတို့၏၊

bhikkhūnaṃ,

monks

189

သတေနပိ၊

အရာနှင့်လည်းကောင်း၊

satenapi,

hundreds of

190

သဟဿေနပိ၊

အထောင်နှင့်လည်းကောင်း၊

sahassenapi,

thousands of

191

သဒ္ဓိံ၊

တကွ၊

saddhiṃ,

with

192

စရန္တိံ၊

ကြွသွားတော်မူသည်ကို၊

carantiṃ,

going round

193

ဒိသွာပိ၊

မြင်လျက်လည်း၊

disvāpi,

having seen

194

ဧကကံ‌ယေဝ

မြတ်စွာ ဘုရားတစ်ပါးတည်းကိုသာလျှင်၊

ekakaṃyeva

the only one (the Buddha)

195

နိမန္တေသိ

ဘိတ်ဘိ၏၊

nimantesi

invites

196

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus or in this way

197

ဂရဟာ၊

ကဲ့ရဲ့ခြင်းသည်၊

garahā,

reproach or blame

198

ဥပ္ပဇ္ဇိဿတိ၊

ဖြစ်လတုံ၊

uppajjissati,

there will be

199

ပန

ထိုသို့မဟုတ်၊

pana

or

200

ဧဝံ

ဤသို့လေးပါးသောသံဃာကိုပင့်ဘိတ်သည်ရှိသော်၊

evaṃ

thus (if I invite the four monks)

201

ဒေါသော

အပြစ်သည်၊

doso

fault

202

န ဘဝိဿတိ

မဖြစ်လတ္တံ့၊

na bhavissati

there will not be

203

ဣတိ

ဤသို့သောစိတ်အကြံသည်၊

iti

thus (this consideration)

204

အဟောသိ

ဖြစ်ပြီ၊

ahosi

there has been

205

အပရေဟိ

ဘုရားမှတစ်ပါး ကုန်သော

aparehi

the other ones (except the Buddha)

206

တီဟိ

သုံးပါးကုန်သောရဟန်းတို့နှင့်၊

tīhi

three (monks)

207

သဒ္ဓိံ၊

တကွ၊

saddhiṃ,

with

208

အတ္တစတုတ္ထံ၊

ကိုယ်တော် လျှင်လေးယောက်မြောက်ရှိသော ရဟန်းကို၊

attacatutthaṃ,

the fourth one (the Buddha)

209

နိမန္တေသိ၊

ပင့်ဘိတ်၏၊

nimantesi,

invites

210

န ခွေတ္ထ ရာဇကုမာရ ဧကံသေနာတိ၊

နခွေတ္ထရာဇကုမာရဧကံသေနဟူသည်ကား၊

na khvettha rājakumāra ekaṃsenāti,

na khvettha rājakumāra ekaṃsena means that

211

ရာဇကုမာရ၊

အဘယမင်းသား၊

rājakumāra,

Hi! Abhaya, the prince

212

ခေါ၊

စင်စစ်၊

kho,

actually

213

ဧတ္ထပေဥှ၊

ဤပြဿနာ၌၊

ettha pañhe,

in this question (problem)

214

ဝိဿဇ္ဇနံ၊

ဖြေခြင်းသည်၊

vissajjanam

answering or the answer

215

န ဟောတိ

မဖြစ်၊

na hoti

is not

216

ဟိ သစ္စံ

မှန်၏၊

hi saccaṃ

This is right or Yes, right

217

ဧဝရူပံ

ဤသို့သဘောရှိသော

evarūpaṃ

such

218

ဝါစံ၊

စကားကို၊

vācaṃ,

word

219

တထာဂတော

ငါဘုရားသည်၊

tathāgato

the One who trod the pathe of reality ( lit.. thus come, thus gone)

220

ဘာသေယျာပိ၊

ဆိုလည်းဆိုရာ၏၊

bhāseyyāpi,

may say

221

န ဘာသေယျာပိ၊

ဆိုလည်းမဆိုရာ၊

na bhāseyyāpi,

may not say

222

ဘာသိတပစ္စယေန၊

ဆိုခြင်းတည်းဟူ သောအကြောင်းကြောင့်၊

bhāsitapaccayena,

on account of saying

223

အတ္ထံ၊

အကျိုးစီးပွားကို၊

atthaṃ,

the benefit or welfare

224

ပဿန္တော၊

မြင်တော်မူသောငါဘုရား သည်၊

passanto,

the Buddha who sees (the benefit or welfare)

225

ဘာသေယျ၊

ပြောဆိုရာ၏၊

bhāseyya,

may say

226

အတ္ထံ၊

အကျိုးစီးပွားကို၊

atthaṃ,

the benefit or welfare

227

အပဿန္တော၊

မမြင်သောငါဘုရား သည်၊

apassanto,

the Buddha who does not see (the benefit or welfare)

228

န ဘာသေယျ၊

ဆိုတော်မမူရာ၊

na bhāseyya,

may not say

229

ဣတိ အယံ

ဤသည်ကား၊

iti ayaṃ

this is

230

အတ္ထော

အနက်တည်း၊

attho

the meaning

231

ဣတိစ၊

ဤသို့လည်း၊

itica,

thus or in this way

232

ဘဂဝါ

မြတ်စွာဘုရားသည်၊

bhagavā

the Glorious One (the Buddha)

233

အသနိပါတေန

မိုးကြိုးစက်၏ကျ ခြင်းဖြင့်၊

asanipātena

by falling of a thunderbolt

234

ပဗ္ဗတကူဋံ၊

တောင်ထွဋ်ကို၊

pabbatakūṭaṃ,

the peak

235

သံစုဏ္ဏေသိဝိယ၊

မှုန့်မှုန့်ညက်ညက်ပြုဘိသကဲ့သို့၊

saṃcuṇṇesiviya,

as it is pounded to pieces

236

မဟာနိဂဏ္ဌေန၊

နာဋပုတ္တအမှူးရှိသောနိဂဏ္ဌကြီးသည်၊

mahānigaṇṭhena,

the senior naked ascetic

237

စတူဟိ မာသေဟိ

လေးလတို့ဖြင့်၊

catūhimāsehi

in or within four months

238

အဘိသင်္ခတံ

ပြုပြင်စီရင်အပ်သော

abhisaṅkhataṃ

reproach or blame

239

ပဥှံ၊

ပြဿနာသည်၊

pañhaṃ,

the question or problem

240

ဧကဝစနေနေဝ၊

တခွန်းတည်းသော စကားဖြင့်သာလျှင်၊

ekavacaneneva,

with only one word

241

သံစုဏ္ဏေသိ၊

မှုန့်မှုန့်ညက်ညက်ပြုတော်မူ၏၊

saṃcuṇṇesi,

crush or pound to pieces

242

အနဿု နိဂဏ္ဌာတိ၊

အန ဿုနိဂဏ္ဌာဟူသည်ကား၊

anassu nigaṇṭhāti,

anassunigaṇṭha means that

243

နိဂဏ္ဌာ

နိနိဂဏ္ဌတို့သည်၊

nigaṇṭhā

the naked ascetics

244

နဋ္ဌာ၊

ပျက်စီးကုန်ပြီ။။

naṭṭhā,

perish (in their attempt)

245

အင်္ဂေ နိသိန္နော ဟောတီတိ၊

အင်္ဂေနိသိန္နောဟောတိဟူသည်ကား၊

aṅge nisinno hotīti,

aṅgenisinnohoti means that

246

ဦရူသု၊

ပေါင်တို့၌၊

ūrūsu,

on the thighs

247

နိသိန္နော၊

ထိုင်နေသည်၊

nisinno,

(is) sitting

248

ဟောသိ၊

ဖြစ်၏၊

hosi,

is

249

ဟိ သစ္စံ

မှန်၏၊

hi saccaṃ

That is right or Yes, right

250

လေသဝါဒိနော၊

အပြွက်အားဖြင့် ဆိုလေ့ရှိကုန်သော

lesavādino,

the ones who say a trick or give a hint

251

ဝါဒံ၊

အယူကို၊

vādaṃ,

the creed

252

ပဋ္ဌပေန္တော၊

ဖြစ်စေကုန်သောသူတို့သည်၊

paṭṭhapento,

the ones who make (the creeds)

253

ကိဉ္စိဒေဝ၊

တစုံ တစ်ခုသာလျှင်ဖြစ်သော

kiñcideva,

the uncertain (one)

254

ဖလံ၊

သစ်သီးကို၊

phalaṃ,

fruit

255

ဂဟေတွာဝါ

ကိုင်၍လည်းကောင်း၊

gahetvāvā

having held or seized

256

ပုပ္ပံ၊

ပန်းပွင့် ကို၊

puppaṃ,

flower

257

ဂဟေတွာဝါ

ကိုင်၍လည်းကောင်း၊

gahetvāvā

having held or seized

258

ပေါတ္ထကံ၊

စာကို၊

potthakaṃ,

letter

259

ဂဟေတွာဝါ

ကိုင်၍လည်းကောင်း၊

gahetvāvā

having held or seized

260

နိသီဒန္တိ၊

ထိုင်နေတတ်ကုန်၏၊

nisīdanti,

are sitting

261

တေ၊

ထိုမိမိကားသဘောမကျအရိပ်အရောင်မျှကိုစွဲ၍ပြော ဆိုလေ့ရှိကုန်သောသူတို့သည်၊

te,

the ones who say a trick or give a hint that they dislike

262

အတ္တနော

မိမိ၏၊

attano

my

263

ဇယေ၊

အောင်မြင်ခြင်းသည်၊

jaye,

victory or conquest

264

သတိ၊

ရှိ သော်၊

sati,

If (his victory is)

265

ပရံ၊

သူတစ်ပါးကို၊

paraṃ,

the other one

266

အဇ္ဈောတ္ထရန္တိ၊

လွှမ်းမိုးဘိစီးကုန်၏၊

ajjhottharanti,

is submerged or spread over

267

ပရဿ၊

သူတစ်ပါး၏၊

parassa,

the other one's

268

ဇယေ၊

အောင်ခြင်းသည်၊

jaye,

victory or conquest

269

သတိ၊

ရှိသော်၊

sati,

If (his victory is)

270

ဖလံ၊

သစ်သီးကို၊

phalaṃ,

fruit

271

ခါဒန္တော ဝိယ၊

ခဲကုန်ဘိသကဲ့သို့၊

khādanto viya,

like he eats it

272

ပုပ္ပံ၊

ပန်းပွင့်ကို၊

puppaṃ,

flower

273

ဃာယန္တာ ဝိယ၊

နမ်းကုန်ဘိသကဲ့သို့၊

ghāyantā viya,

like he smell it

274

ပေါတ္ထကံ၊

စာကို၊

potthakaṃ,

letter

275

ဝါစန္တော ဝိယ၊

ဘတ်ကုန် ဘိသကဲ့သို့၊

vācanto viya,

like he read it

276

ကတွာ

ပြုကုန်၍၊

katvā

having done

277

ဝိက္ခေပံ၊

ပျံ့လွင့်ခြင်းကို၊

vikkhepaṃ,

the confusion

278

ဒဿေန္တိ၊

ပြကုန်၏၊

dassenti,

show

279

ပန

လောက၏ သဘောမှတစ်ပါး အဘယမင်းသား၏သဘောကိုဆိုဦးအံ့၊

pana

besides or I will say the attitude of the prince, Abhaya besides the law of the world

280

အယံ

ဤအဘယမင်းသားသည်၊

ayaṃ

this (the prince, Abhaya)

281

စိန္တေသိ၊

ကြံ၏၊

cintesi,

consider, reflect on

282

ကိံ စိန္တေသိ၊

အဘယ်သို့ကြံသနည်းဟူမူကား၊

kiṃ cintesi,

How does he do ( consider)?

283

ဧသ ဧသော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ၊

ဤ မြတ်စွာဘုရားသည်၊

esa eso sammāsambuddho,

this Buddha who knows clearly and perfectly

284

သြသဋသံဂါမော၊

များစွာသက်ဝင်းဘူးသောအယူဝါဒတည်းဟူသောစစ်ပွဲလည်းရှိတော်မူ၏၊has wars or debates concerning with the controversy creeds

osaṭasaṃgāmo,

has wars or debates concerning with the controversy creeds

285

ပရဝါဒမထနော၊

သူတစ်ပါးတို့၏အယူကိုဖျက်ဆီးနှိမ်နင်းတော်မူနိုင် ၏၊

paravādamathano,

destroys the other ones' creeds and conquers them

286

မေ၊

ငါအဘယမင်းသားအား၊

me,

to me (the prince, Abhaya)

287

ဇယော၊

အောင်ခြင်းသည်၊

jayo,

victory or conquest

288

သစေ ဘဝိဿတိ

အကယ်၍ ဖြစ်လတ္တံ့၊

sa ce bhavissati

if it is so

289

ဣစွေတံ ဣတိ ဧတံဇယံ၊

ဤသို့အောင်မြင်ခြင်းသည်၊

icvetaṃ itietaṃ jayaṃ,

thus, the victory or conquest

290

ကုသလံ၊

ကောင်း၏၊

kusalaṃ,

is good

291

ဇယော၊

ငါကအောင်မြင်ခြင်းသည်၊

jayo,

(my) victory

292

နော စေဘဝိဿတိ

အကယ်၍မဖြစ်လတ္တံ့၊

no ce bhavissati

it will not

293

ဧဝံသတိ

ဤသို့မဖြစ် လတ္တံ့သည်ရှိသော်၊

evaṃsati

If it will not so

294

ဒါရကံ၊

ရင်ခွင်၌ထားသောသတို့သားငယ်ကို၊

dārakaṃ,

a youngster ( who sleeps on lap)

295

ဝိဇ္ဈိတွာ၊

လက်သီးဖြင့် ထိုး၍၊

vijjhitvā,

have been shot or had a blow

296

ရောဒါပေဿာမိ၊

ငိုစေအံ့၊

rodāpessāmi,

make him cry

297

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus or in this way

298

စိန္တေသိ၊

ကြံ၏၊

cintesi,

think or consider

299

တတော

ထိုသို့သူငယ်ငို ခြင်းကြောင့်၊

tato

from that or because of his cry

300

ဘော၊

အချင်းတို့၊

bho,

Oh, my dear friends

301

ပဿ၊

ရှုပါကုန်၊

passa,

see

302

အယံ ဒါရကော၊

ဤသူငယ်သည်၊

ayaṃ dārako,

this youngster

303

ရောဒတိ၊

ငိုလှ၏၊

rodati,

cry (badly)

304

တာဝ ဥဋ္ဌဟထ၊

ထကုန်စို့၊

tāva uṭṭhahatha,

Let's stand up

305

ပစ္ဆာပိ၊

နောက်မှလည်း၊

pacchāpi,

later

306

ဇာနိဿာမ၊

သိရကုန်အံ့၊

jānissāma,

may know or see

307

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus or in this way

308

ဝတွာ၊

ဆို၍၊

vatvā,

having said

309

နိဋ္ဌပေဿာမိ၊

ပြီးစေအံ့၊

niṭṭhapessāmi,

will finish or complete

310

တသ္မာ

ထိုကြောင့်၊

tasmā

therefore

311

ဒါရကံ၊

သူငယ်ကို၊

dārakaṃ,

youngster

312

ဂဟေတွာ၊

ယူ၍၊

gahetvā,

having taken

313

နိသီဒိ၊

ထိုင်နေ၏၊

nisīdi,

is sitting

314

ပန

မြတ်စွာဘုရား၏အလိုတော်ကိုဆိုဦးအံ့၊

pana

Besides or I will say the attitude of the Buddha or According to the Buddha

315

ဘဂဝါ

မြတ်စွာ ဘုရားသည်၊

bhagavā

the Glorious One (the Buddha)

316

ရာဇကုမာရတော၊

အဘယမင်းသားထက်၊

rājakumārato,

than the prince, Abhaya

317

သဟဿဂုဏေနပိ၊

အဆအထောင် ဖြင့်လည်းကောင်း၊

sahassaguṇenapi,

one thousand times

318

သတသဟဿဂုဏေနပိ၊

အဆတသိန်းဖြင့်လည်းကောင်း၊

satasahassaguṇenapi,

hundred thousand times

319

ဝါဒီဝရတော၊

အထူးအားဖြင့်မြတ်သောအယူဝါဒရှိတော်မူ၏၊

vādīvarato,

has the noblest or perfect creed (Dhamma)

320

အဿ၊

ထိုအဘယမင်းသား၏၊

assa,

that (prince, Abhaya)

321

ဣမမေဝ ဒါရကံ၊

ဤသူငယ်ကိုပင်လျှင်၊

imameva dārakaṃ,

this youngster

322

ဥပမံ ကတွာ

ဥပမာပြု၏၊

upamaṃ katvā

having taken an example

323

ဝါဒံ၊

အယူဝါဒကို၊

vādaṃ,

the creed

324

ဘိန္ဒိဿာမိ၊

ဖျက်ဆီး လိုက်အံ့၊

bhindissāmi,

will destroy

325

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus

326

စိန္တေတွာ၊

ကြံတော်မူ၍၊

cintetvā,

having considered

327

တံ ကိံမညသိ ရာဇကုမာရာတိအာဒိံ၊

တံကိံ မညသိ ရာဇကုမာရ ဤသို့အစရှိသောစကားကို၊

taṃ kiṃmaññasi rājakumārātiādiṃ,

the speech that begin "taṃ kiṃmaññasi rājakumāra"

328

အာဟ

ဟောတော်မူ၏၊

āha

says

329

တတ္ထ

ထိုဘံကိံ မညသိအစရှိသောပါဌ်၌၊

tattha

in that speech

330

မုခေ အာဟရေယျာတိ၊

မုခေအာဟရေယျ ဟူသည်ကား၊

mukhe āhareyyāti,

mukhe āhareyya means that

331

မုခေ၊

ခံတွင်း၌၊

mukhe,

in mouth

332

ဌပေယျ၊

ထားရာ၏၊

ṭhapeyya,

will place or keep

333

အာဟရေယျဿာဟန္တိ၊

အာဟရေယျဿာဟံဟူသည်ကား၊

āhareyyassāhanti,

āhareyyassāhan means that

334

အဿ ဒါရကဿ၊

ထိုသူငယ်အား၊

assa dārakassa,

that youngster

335

အဟံ

အကျွန်ုပ်သည်၊

ahaṃ

I

336

အပနေယျံ၊

ရအောင်ပယ်ရာ၏၊

apaneyyaṃ,

will take away or remove

337

အာဒိကေနေဝါတိ၊

အာဒိကေနေဝဟူသည်ကား၊

ādikenevāti,

ādikenevā means

338

ပဌမယောဂေနေဝ၊

ရှေးဦးစွာသောလုံ့လ ဖြင့်သာလျှင်၊

paṭhamayogeneva,

by doing (taking away) firstly

339

အဘူတန္တိ၊

အဘူတံဟူသည်ကား၊

abhūtanti,

abhūtan means

340

အဘူတတ္ထံ၊

မဟုတ်သောသဘောကို၊

abhūtatthaṃ,

unreality

341

အတစ္ဆန္တိ၊

အတစ္ဆံဟူသည်ကား၊

atacchanti,

atacchant means

342

နတစ္ဆံ၊

မမှန်သောသဘောကို၊

natacchaṃ,

falsehood

343

အနတ္ထသံဟိတန္တိ၊

အနတ္ထသံဟိတံ ဟူသည်ကား၊

anatthasaṃhitanti,

anatthasaṃhitan means

344

အနတ္ထသံဟိတံ

အကျိုးစီးပွားနှင့်မစပ်သည်ကို၊

anatthasaṃhitaṃ

not connect with the profit or welfare

345

နဝဍ္ဎိနိဿိတံ

ပွားစီးခြင်းကို

navaḍḍhinissitaṃ

not dependent on a large increase

346

အပ္ပိယာ အမနာပါတိ၊

အပ္ပိယာအမနာပါဟူသည်ကား၊

appiyā amanāpāti,

appiyā amanāpā means

347

နေဝ ပိယာ၊

မချစ်အပ်၊

neva piyā,

is unworthy of love

348

န မနာပါ၊

နှလုံးကိုမပွားစေတတ်၊

na manāpā,

is unworthy of pleasing

349

ဣမိနာ နယေနေဝ၊

ဤသို့သောနည်းဖြင့်သာလျှင်၊

iminā nayeneva,

in this way

350

သဗ္ဗတ္ထ

အလုံးစုံသောဝါရတို့၌၊

sabbattha

in all creeds

351

အတ္ထော

အနက်ကို၊

attho

the meaning

352

ဒဋ္ဌဗ္ဗော၊

မှတ်အပ်၏၊

daṭṭhabbo,

should bear in mind

353

တတ္ထ

ထိုခြောက်ခုသော ဝါရတို့တွင်၊

tattha

in those six creeds

354

အပ္ပိယပက္ခေ၊

မချစ်မနှစ်လိုအပ်သောအဖို့၌၊

appiyapakkhe,

in the sense of unpleasant

355

ပဌမာ၊

ရှေးဦးစွာ၊

paṭhamā,

firstly

356

ဝါစာ၊

စကား သည်၊

vācā,

word or speech

357

အစောရံယေဝ၊

ခိုးသူမဟုတ်ဘဲသာလျှင်၊

acoraṃyeva,

is not a thief

358

စောရောတိ၊

ခိုးသူဟူ၍၊

coroti,

(does not say that he) is a thief

359

အဒါသံယေဝ၊

ကျွန်မဟုတ်ဘဲသာလျှင်၊

adāsaṃyeva,

is not a servant

360

ဒါသောတိ၊

ကျွန်ဟူ၍၊

dāsoti,

(does not say that he) is a servant

361

ဝါ

တနည်းကား၊

vā

or or in another way

362

အဒုပ္ပယုတ္တံယေဝ၊

မကောင်းသောအကျင့်ကိုမကျင့်ဘဲသာလျှင်၊

aduppayuttaṃyeva,

not follow the bad practice (character)

363

ဒုပ္ပယုတ္တောတိ၊

မကောင်းသောအကျင့်ကို ကျင့်သောသူဟူ၍၊

duppayuttoti,

(does not say that he) follows the bad practice

364

ပဝတ္တာ၊

ဖြစ်သောစကားတည်း၊

pavattā,

the speech that one says

365

တံ

ထိုသို့သဘောရှိသောစကားကို၊

taṃ

that speech

366

တထာဂတော

မြတ်စွာဘုရားသည်၊

tathāgato

the Buddha who has trod the path of reality

367

န ဘာသတိ၊

ဆိုတော်မမူ၊

na bhāsati,

never says

368

ဒုတိယဝါစာ

စကားသည်၊

dutiyavācā

the second speech

369

စောရံယေဝ၊

ခိုးသူမှန်သောသူကိုသာလျှင်၊

coraṃyeva,

only a real thief

370

အယံ

ဤသူသည်၊

ayaṃ

this (man)

371

စောရော၊

ခိုးသူတည်း၊

coro,

is a thief

372

ဣတိ အာဒိဝသေန

ဤသို့အစရှိသည်တို့၏အစွမ်းအားဖြင့်၊

iti ādivasena

in this way

373

ပဝတ္တာ၊

ဖြစ်သောစကားတည်း၊

pavattā,

the speech that One says

374

တမ္ပိ၊

ထိုစကားသည်လည်း၊

tampi,

that speech also

375

တထာဂတော

မြတ်စွာဘုရားသည်၊

tathāgato

the Buddha who has trod the path of reality

376

န ဘာသတိ၊

ဆိုတော်မမူ၊

na bhāsati,

never says

377

တတိယဝါစာ၊

တတိယစကားသည်၊

tatiyavācā,

the third speech

378

ဣဒါနိ၊

ယခုဘဝ၌၊

idāni,

in this life

379

အဿာပုညတာယ၊

မပြုဘူးသောကောင်းမှု ရှိသည်၏အဖြစ်ကြောင့်၊

assāpuññatāya,

on account of wholesome deed that he has not done

380

ဒုဂ္ဂတော၊

မကောင်းစွာဖြစ်ရ၏၊

duggato,

becomes badly

381

ဒုဗ္ဗဏ္ဏော၊

အဆင်းမလှ၊

dubbaṇṇo,

not beautiful (has no clear complexion)

382

အပ္ပေသက္ခော၊

နည်းသောဘုန်းတန်ခိုးရှိ၏၊

appesakkho,

has a few power or ablity

383

ဣဓ၊

ဤပစ္စုပ္ပန်ဘဝ၌၊

idha,

in this life

384

ဌတွာပိ၊

တည်၍လည်း၊

ṭhatvāpi,

having existed or become

385

ပုန၊

တဘန်၊

puna,

again

386

ပုညံ၊

ကောင်းမှုကို၊

puññaṃ,

wholesome deed or merit

387

န ကရောသိ၊

သင်မပြုသည်ဖြစ်အံ့၊

na karosi,

(if you) do not do

388

ဒုတိယစိတ္တဝါရေ၊

ဒုတိယ စိတ်အကြိမ်၌၊

dutiyacittavāre,

in the second stream of mind or second life or next life

389

ကထံ

အဘယ်မှာလျှင်၊

kathaṃ

how

390

စတုဟိ

လေးပါးကုန်သော

catuhi

the four (woeful states)

391

အပါယေဟိ

အပါယ်ဘုံ တို့မှ၊

apāyehi

from (the four) woeful states

392

မုစ္စိဿတိ၊

လွတ်နိုင်လတ္တံ့နည်း၊

muccissati,

will you escape from ( …) ?

393

ဣတိ ဧဝံ

ဤသို့၊

iti evaṃ

thus

394

မဟာဇနဿ၊

လူများအပေါင်းအား၊

mahājanassa,

to the public or a great maltitude of people

395

အတ္ထပုရေက္ခာရေန၊

အကျိုးကိုရှေးရှုသောအားဖြင့်လည်းကောင်း၊

atthapurekkhārena,

by putting the benefit in front

396

ဓမ္မပုရေက္ခာရေန၊

အ ကြောင်းကို ရှေးရှုသောအားဖြင့်လည်းကောင်း၊

dhammapurekkhārena,

by putting the real cause in front

397

အနုသာသနီပုရေက္ခာရေနစ၊

ဆုံးမကမြစ် ခြင်းကိုရှေုးရှုသောအားဖြင့်လည်းကောင်း၊

anusāsanīpurekkhārenaca,

by putting the admonishment in front

398

ဝတ္တဗ္ဗဝါစာ၊

ပြောဆိုအပ်သောစကားတည်း၊

vattabbavācā,

the speech that One says

399

တတြ ကာလညူ တထာဂတောတိ၊

တကြကာလညူတထာဂတောဟူသည်ကား၊

tatra kālaññū tathāgatoti,

tatra kālaññū tathāgato means that

400

တသ္မိံ တတိယဗျာကရဏေ၊

ထိုသုံးခုမြောက်ဆိုသောစကား၌၊

tasmiṃ tatiyabyākaraṇe,

in that third speech

401

တဿဝါစာယ၊

ထိုစကားကို၊

tassavācāya,

that word or speech

402

ဗျာကရဏတ္ထာယ၊

ဆိုခြင်းငှာ၊

byākaraṇatthāya,

to speak

403

တထာဂတော

မြတ်စွာဘုရားသည်၊

tathāgato

tha Buddha who has trod the path of reality

404

ကာလညူ၊

အခါကိုသိတော်မူသည်၊

kālaññū,

knows the right time or occasion

405

ဟောတိ

ဖြစ်၏၊

hoti

does (knows)

406

မဟာဇနဿ၊

လူများအပေါင်း၏၊

mahājanassa,

to the public or a great maltitude of people

407

အာဒါနကာလံ၊

နာယူရာအခါကိုလည်းကောင်း၊

ādānakālaṃ,

the right time to listen to the Dhamma

408

ဂဟဏကာလံ၊

မှတ်ယူရာအခါကိုလည်းကောင်း၊

gahaṇakālaṃ,

the right time to learn to the Dhamma

409

ဇာနိတွာ၊

သိတော်မူ၍သာလျှင်၊

jānitvā,

having understood

410

ဗျာကရောတိ၊

ဆိုတော်မူ၏၊

byākaroti,

says

411

ဣတိ အယံ

ဤသည်ကား၊

iti ayaṃ

this is

412

အတ္ထော

အနက်တည်း၊

attho

the meaning

413

ပိယပက္ခေ၊

ချစ်နှစ်သက် အပ်သောစကားတို့၌၊

piyapakkhe,

in the pleasant speech

414

ပဌမာ၊

ရှေးဦးစွာသော

paṭhamā,

the first

415

ဝါစာ၊

စကားသည်၊

vācā,

word

416

အဋ္ဌာနိယကထာနာမ၊

အကြောင်းမရှိသောစကားမည်၏၊

aṭṭhāniyakathānāma,

the word that has no cause or benefit

417

သာ၊

ထိုအကြောင်းမရှိသောယုံတမ်းပြောသောစကားကို၊

sā,

that word

418

ဧဝံ

ဤဆိုလတ္တံ့သောနည်းဖြင့်၊

evaṃ

thus or in this way that will say

419

ဝေဒိတဗ္ဗော

သိအပ်၏၊

veditabbo

should know

420

ကိရ ဝိတ္ထာရေမိ၊

ချဲ့ဦးအံ့၊

kira vitthāremi,

Let me expand (the meaning)

421

နဂရံ၊

မြို့ကြီးသို့၊

nagaraṃ,

to the city

422

အာဂန္တွာ၊

လာ၍၊

āgantvā,

having come

423

ပါနာဂါရေ၊

သေတင်းကုတ်၌၊

pānāgāre,

in the drinking booth

424

ပိဝန္တံ၊

သေသောက်လာသော

pivantaṃ,

drinking

425

ဧကံ

တစ်ယောက်သော

ekaṃ

the one

426

ဂါမဝါသီမဟလ္လကံ၊

တောရွာ၌နေသောသက်ကြီးအိုကို၊

gāmavāsīmahallakaṃ,

the old one who lives in the village

427

ဝဉ္စေတုကာမာ၊

လှည့်ပတ်ခြင်းငှာအလိုရှိကုန်သော

vañcetukā mā,

the ones who want to cheat

428

သမ္ပဟုလာ၊

များစွာကုန်သော

sampahulā,

many many

429

ဓုတ္တာ၊

သေသောက် ကြူးတို့သည်၊

dhuttā,

drunkards

430

ပီတဋ္ဌာနေ၊

သေသောက်ရာအရပ်၌၊

pītaṭṭhāne,

in the place that they drink or in the drinking booth

431

ဌတွာ၊

တည်၍၊

ṭhatvā,

having existed or staying

432

တေန

ထိုတောတွင်း သားသက်ကြီးအိုနှင့်၊

tena

with that old villager

433

သဒ္ဓိံ၊

တကွ၊

saddhiṃ,

together with

434

သုရံ

သေကို၊

suraṃ

a strong liquor or alcohol

435

ပိဝန္တော

သောံကုန်သည်ရှိသော်၊

pivanto

when they drink it

436

ဣမဿ၊

ဤတောရွာသားယောကျ်ားကြီး၏၊

imassa,

of this (old villager)

437

နိဝါသနပါဝုရဏမ္ပိ၊

အဝတ်အာရုံကိုလည်းကောင်း၊

nivāsanapāvuraṇampi,

garments or dress

438

ဟတ္ထေ၊

လက်၌၊

hatthe,

in his hand

439

ဘဏ္ဍကမ္ပိ

ဆောင်ယူခဲ့သောဘဏ္ဍာကိုလည်းကောင်း၊

bhaṇḍakampi

the property (that he took in his hand)

440

သဗ္ဗံ

အလုံးစုံပါသမျှ သောဥစ္စာကို၊

sabbaṃ

all (his possessions)

441

ဂဏှိဿာမိ၊

လှည့်ပတ်၍ယူလိုက်ကုန်၏၊

gaṇhissāmi,

will take (by cheating)

442

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus

443

စိန္တေတွာ၊

ကြံကုန်၍၊

cintetvā,

having considered

444

ကတိကံ၊

အချိန်းအချက်ကို၊

katikaṃ,

an appointment

445

အကံသု၊

ပြုကုန်၏၊

akaṃsu,

have made

446

ကိံ အကံသု၊

အဘယ်သို့ပြုကုန်သနည်းဟူမူ ကား၊

kiṃ akaṃsu,

How does he do ( make an appointment)?

447

ဧကေကံ၊

တစ်ခုတစ်ခုစီသော

ekekaṃ,

one by one or each

448

အတ္တပစ္စက္ခကထံ

မိမိသည်မျက်မှောက်ပြုအပ်သောစကား ကို၊

attapaccakkhakathaṃ

the speech that I see and hear myself

449

ကထေဿာမ၊

ပြောဆိုကုန်အံ့၊

kathessāma,

I will say

450

ယော၊

အကြင်သူသည်၊

yo,

that the uncertain (ones)

451

အဘူတန္တိ၊

မဟုတ်မမှန်ဟူ၍၊

abhūtanti,

is not true

452

ကထေသိ၊

ဆို၏၊

kathesi,

says

453

ကထိတံ ဝါ

ပြောဆိုသောစကားကိုလည်း၊

kathitaṃ vā

the word that one says

454

န သဒ္ဒဟတိ၊

မယုံကြည်၊

na saddahati,

is unbelievable

455

တံ

ထိုသို့မဟုတ်ဟူ၍ပြောဆိုသောသူမယုံကြည်သောသူကို၊

taṃ

that (man who does not believe)

456

ဒါသံ၊

ကျွန်ကို၊

dāsaṃ,

a servant

457

ကတွာ

ပြု၍၊

katvā

having made

458

ဂဏှိဿာမ၊

ယူကုန်အံ့၊

gaṇhissāma,

will take him away

459

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus

460

အကံသု၊

အချင်းချင်းကတိကဝတ်ကိုပြုကုန်၏၊

akaṃsu,

make (a promise)

461

တမ္ပိ မဟလ္လကံ၊

ထိုတောရွာသားသက်ကြီးအိုကိုလည်း၊

tampi mahallakaṃ,

that old villager

462

ပုစ္ဆိံသု၊

မေးကုန်၏၊

pucchiṃsu,

ask

463

ကိံ ပုစ္ဆိံသု၊

အဘယ်သို့ မေးကုန်သနည်းဟူမူကား၊

kiṃ pucchiṃsu,

How do they ask?

464

တာတ၊

သခင်၊

tāta,

Oh! Daddy. (the old villager)

465

တုမှာကမ္ပိ၊

သင်ဘခင်တို့အားလည်း၊

tumhākampi,

(Do) you

466

ရုစ္စတိ၊

နှစ်သက်အံ့လော၊

ruccati,

like?

467

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus

468

ပုစ္ဆိံသု၊

မေးကုန်၏၊

pucchiṃsu,

ask

469

တာတာ၊

အမောင်တို့၊

tātā,

Oh! Sons.

470

ဧဝံ

ဤသို့သင်တို့ ဆိုတိုင်း၊

evaṃ

Thus, (it my be what you say)

471

ဟောတု၊

ဖြစ်ပါစေလော၊

hotu,

May it be

472

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus

473

အာဟ

တောတွင်းသားသက်ကြီးအိုက ပြောဆို၏

āha

(the old villager) says

474

ဧကော၊

တစ်ယောက်သော

eko,

a

475

ဓုတ္တော၊

သေသောက်ကြူးသည်၊

dhutto,

durnkard

476

အာဟ

စ၍ပြောဆို၏၊

āha

says

477

ကိံအာဟ

အဘယ်သို့စ၍ပြောဆိုသနည်းဟူမူကား၊

kiṃāha

How does he say?

478

ဘော၊

အချင်းတို့၊

bho,

Oh! Friends.

479

မယှံ

ငါ၏၊

mayhaṃ

my

480

မာတု၊

အမိ၏၊

mātu,

mother's

481

မယိ၊

ငါသည်၊

mayi,

I

482

ကုစ္ဆိဂတေ၊

ဝမ်း၌ကိန်းအောင်းစဉ်၊

kucchigate,

(while I am ) in her womb

483

ကပိဋ္ဌဖလဒေါဟလော

သီးသီးကိုစားလိုခြင်းသည်၊

kapiṭṭhaphaladohalosīḥsīḥkiu

a wish to eat wood-apple

484

အဟောသိ

ဖြစ်ပြီ၊

ahosi

there has been

485

သာ၊

ထိုငါ၏အမိသည်၊

sā,

that my mother

486

အညံ၊

ငါမှတစ်ပါးသော

aññaṃ,

except (me)

487

ကပိဋ္ဌဟာရကံ၊

သီးသီးကိုဆောင်ယူတတ်သောသူကို၊

kapiṭṭhahārakaṃ,

the one who brings a wood-apple

488

အလဘမာနာ၊

မရနိုင်သည်ဖြစ်၍၊

alabhamānā,

may miss of gain or there is no one (who…)

489

မံယေဝ၊

ငါ့ကိုပင်လျှင်၊

maṃyeva,

only me

490

ပေသေတိ၊

စေလွှတ်၏၊

peseti,

sends only me out

491

အဟံ

အမိဝမ်း၌ကိမ်းအောင်းသောငါသည်၊

ahaṃ

I (while in the womb or the embryo)

492

ဂန္တွာ၊

သီးပင်တောသို့သွား၍၊

gantvā,

having gone (to the wood-apple grove)

493

ရုက္ခံ၊

သီးပင်ကို၊

rukkhaṃ,

the wood-apple tree

494

အဘိရုဟိတုံ၊

တက်ခြင်းငှာ၊

abhiruhituṃ,

to climb up

495

အသက္ကောန္တော၊

မတတ် နိုင်သည်ရှိသော်၊

asakkonto,

when I am unable to

496

အတ္တနာဝ၊

မိမိသည်ပင်လျှင်၊

attanāva,

myself

497

အတ္တာနံ၊

မိမိကိုယ်ကို၊

attānaṃ,

only me

498

ပါဒေ၊

ခြေတို့ကို၊

pāde,

the feet

499

ဂဟေတွာ၊

ကိုင်၍၊

gahetvā,

having held or seized

500

မုဂ္ဂရံ ဝိယ၊

ဆောက်ပုတ်ကိုကဲ့သို့၊

muggaraṃ viya,

like a club or mallet

501

ရုက္ခဿ၊

သီးပင်၏၊

rukkhassa,

of the wood-apple tree

502

ဥပရိ၊

အထက်သို့၊

upari,

to the top

503

ခိပိံ၊

ပစ်လိုက်၏၊

khipiṃ,

(I) throw

504

အထ၊

ထိုသို့သီးပင်ထက်သို့ပစ်သောအခါ၌၊

atha,

at that time (when I throw me)

505

သာခတော၊

တစ်ခုသောသစ်ခက်မှ၊

sākhato,

from one of the branches

506

သာခံ၊

တစ်ခုသောအခက်ကို၊

sākhaṃ,

to another branch

507

ဝိစရန္တော၊

လှည့်လည်ကူးသန်းသောငါသည်၊

vicaranto,

(I) one who is wandering (climbing up) in the wood-apple tree

508

ဖသာနိ၊

သီးသီး တို့ကို၊

phasāni,

it's fruits

509

ဂဟေတွာ

ဆွတ်ယူ၍၊

gahetvā

having took (plucked)

510

သြတရိတုံ၊

သက်ဆင်းခြင်းငှာ၊

sratarituṃ,

to climb down

511

အသက္ကောန္တော၊

မတတ်နိုင်သည် ရှိသော်၊

asakkonto,

when I am unable to

512

ဃရံ၊

အိမ်သို့၊

gharaṃ,

to home

513

ဂန္တွာ၊

သွား၍၊

gantvā,

having gone

514

နိဿေဏိံ၊

လှေကားကို၊

nisseṇiṃ,

a ladder

515

အာဟရိတွာ၊

ဆောင်ယူ၍၊

āharitvā,

having brought

516

သြရုယှ၊

သီးပင်မှသက်ဆင်း၍၊

sraruyha,

having climbed down

517

မာတု၊

အမိ၏၊

mātu,

to my mother's

518

သန္တိကံ၊

အထံသို့၊

santikaṃ,

presence or vicinity

519

ဂတွာ၊

သွား၍၊

gatvā,

having gone

520

ဖလာနိ၊

သီးသီးတို့ကို၊

phalāni,

the fruits

521

မာတုယာ၊

အမိအား၊

mātuyā,

to mom

522

အဒါသိံ၊

ပေးပြီး၊

adāsiṃ,

have given

523

ပန

သီးသီးတို့၏ ကြီးသည်၏အဖြစ်

pana

I will say how big the fruits are

524

တာနိ၊

ထိုသီးသီးတို့သည်၊

tāni,

those (wood-apples)

525

မဟန္တာနိ၊

ကြီးကုန်သည်၊

mahantāni,

very huge

526

ဟောန္တိ

ဖြစ်ကုန်၏၊

honti

are

527

စာဋိပ္ပမာဏာနိ၊

အိုးစရည်းကြီးပမာဏရှိကုန်၏၊

cāṭippamāṇāni,

their sizes are similar to the pots

528

တတော

ထိုနောင်မှ၊

tato

from that time

529

ဧကာသနေ၊

တနေရာတည်း၌၊

ekāsane,

on one place (at one sitting)

530

နိသိန္နာယ၊

ထိုင်နေသော

nisinnāya,

sitting

531

မေ၊

ငါ၏၊

me,

my

532

မာတရာ၊

အမိသည်၊

mātarā,

mother

533

သမသဋ္ဌိဖလာနိ၊

အမျှခြောက်ဆယ်သောအသီးသီးတို့ကို၊

samasaṭṭhiphalāni,

sixty fruits the same size

534

ခါဒိတာနိ၊

စားအပ်ကုန်၏၊

khāditāni,

are eaten (by my mother)

535

မယာ

ငါသည်၊

mayā

I

536

ဧကုစ္ဆင်္ဂေန၊

တစ်ခုသောခါးပိုက်ဖြင့်၊

ekucchaṅgena,

in a pouch or lap

537

အာနိတဖလေသု၊

ဆောင်အပ်သောသီးသီးတို့၌၊

ānitaphalesu,

of the fruits brought

538

သေသကာနိ၊

အမိဝမ်းစားသည်မှအကြွင်းဖြစ်သောသီးသီးတို့သည်၊

sesakāni,

the rest after she had

539

ကုလသန္တကေ၊

အမျိုး တို့၏ဥစ္စာဖြစ်သော

kulasantake,

that relatives' own

540

ဂါမေ၊

ရွာ၌

gāme,

in the village

541

ခုဒ္ဒကမဟလ္လကာနံ၊

အကြီးအငယ်ဖြစ်သောသူတို့အား၊

khuddkamahallakānaṃ,

for the young and the old

542

အဟေသုံ၊

ဖြစ်ကုန်ပြီ၊

ahesuṃ,

are

543

အမှာကံ

ငါတို့၏၊

amhākaṃ

our

544

ဃရံ၊

အိမ်သည်၊

gharaṃ,

house

545

သောဠသဟတ္ထံ၊

တစ်ဆယ့်ခြောက်တောင်အမြင့် ရှိ၏၊

soḷasahatthaṃ,

is sixteen cubit high

546

သေသပရိက္ခာရဘဏ္ဍံ၊

သီးသီးမှကြွင်းသောအိမ်ထောင်ပရိက္ခရာဘဏ္ဍာကို၊

sesaparikkhārabhaṇḍaṃ,

the furniture apart from wood-apples

547

အပနေတွာ၊

ပယ်၍၊

apanetvā,

having removed

548

ကပိဋ္ဌဖလေဟေဝ၊

သီးသီးတို့ဖြင့်သာလျှင်၊

kapiṭṭhaphaleheva,

with only wood-apples

549

ယာဝဆဒနံ၊

အမိုးတိုင်အောင်၊

yāvachadanaṃ,

upto the roof

550

ပူရိတံ

ပြည့်စေအပ်၏၊

pūritaṃ

is fulfilled

551

တတော

ထိုအိမ်တွင်း၌ထားအပ်သောသီးသီးမှ၊

tato

from those (fruits kept in the house)

552

အတိရေကာနိ၊

အလွန် အကြွင်းဖြစ်သောသီးသီးတို့ကို၊

atirekāni,

the extra (fruits)

553

ဂဟေတွာ

ယူ၍၊

gahetvā

having took (plucked)

554

ဂေဟဒွါရေ၊

အိမ်တံခါး၌၊

gehadvāre,

near the door of the house

555

ရာသိံ၊

အစုအပုံ ကို၊

rāsiṃ,

heaps

556

အကံသု၊

ပြုကုန်ပြီ၊

akaṃsu,

is made

557

သော

ထိုသီးသီး၏အစုအပုံသည်၊

so

that heap

558

အသီတိဟတ္ထုဗ္ဗေဓော၊

အတောင် ရှစ်ဆယ်မြင့်သော

asītihatthubbedho,

that is eighty cubit high

559

ပဗ္ဗတောဝိယ၊

တောင်ကဲ့သို့၊

pabbatoviya,

like a mountain

560

အဟောသိ

ဖြစ်ပြီ၊

ahosi

is

561

ဘော၊

အချင်းတို့၊

bho,

Oh! Friends.

562

ကိံ

အသို့နည်း၊

kiṃ

How?

563

ဤဒိသံ၊

ဤသို့သဘောရှိသောစကားကို၊

īdisaṃ,

Such word

564

သဒ္ဒဟိတုံ၊

ယုံကြည်ခြင်းငှာ၊

saddahituṃ,

to believe

565

သက္ကာ၊

တတ်ကောင်းအံ့လော၊

sakkā,

Is it able to …..?

566

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus

567

အာဟ

ဆို၏၊

āha

says

568

ဂါမိကမဟလ္လကော၊

တောရွာနေအဘေ ကြီးသည်၊

gāmikamahallako,

the old villager

569

တုဏှီ၊

ဆိတ်ဆိတ်၊

tuṇhī,

silently

570

နိသီဒိတွာ၊

ထိုင်နေ၍၊

nisīditvā,

having sat

571

သဗ္ဗေသံ

ခပ်သိမ်းကုန်သောခြောက် ယောက်သောသေသောက်ကြူးတို့၏၊

sabbesaṃ

of all (six drunkards)

572

ကထာပရိယောသာနေ၊

ပြောဆိုသောစကား၏အဆုံး ၌၊

kathāpariyosāne,

at the end of their conversation

573

ပုစ္ဆိတော၊

သေသောက်ကြူးတို့ကမေးအပ်သည်ရှိသော်၊

pucchito,

when they ask him

574

အာဟ

ဆို၏၊

āha

says

575

ကိံအာဟ

အဘယ် သို့ဆိုသနည်းဟူမူကား၊

kiṃāha

How does he say?

576

တာတာ၊

အမောင်တို့၊

tātā,

Oh! Sons.

577

ဧဝံ

ဤသို့ငါ့သားတို့ကပြောဆိုသည်အတိုင်း၊

evaṃ

as you said

578

ဘဝိဿတိ

ဖြစ်ပေလတ္တံ့၊

bhavissati

It may be

579

ရဋ္ဌံ၊

တိုင်းပြည်ကလည်း၊

raṭṭhaṃ,

the state or country

580

အတိမဟန္တံ၊

အလွန်ကျယ်လှပေ၏၊

atimahantaṃ,

very big

581

ရဋ္ဌမဟန္တတာယ၊

တိုင်းပြည်၏အလွန်ကျယ်ဝန်းသည်၏အဖြစ်ကြောင့်၊

raṭṭhamahantatāya,

on accout of a big or great state

582

သဒ္ဒဟိတုံ၊

ယုံကြည်ခြင်း ငှာ၊

saddahituṃ,

to believe

583

သက္ကာ၊

တတ်ကောင်းပေ၏၊

sakkā,

( I am) able to

584

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus

585

အာဟ

ဆို၏၊

āha

says

586

စ၊

ထိုမှတစ်ပါး၊

ca,

from that or besides

587

တေန

ထိုရှေး ဦးစွာသောသေသောက်ကြူးသည်၊

tena

that first durnkard

588

ကထိတာ ယထာ၊

ပြောဆိုအပ်သကဲ့သို့၊

kathitā yathā,

lke he said

589

ဧဝံတထာ၊

ထို အတူ၊

evaṃtathā,

in the same way

590

သေသေဟိပိ၊

ကြွင်းသောသေသောက်ကြူးတို့သည်လည်း၊

sesehipi,

the other drunkards

591

ထယာရူပေသု၊

အကြင်သို့ သဘောရှိကုန်သော

thayārūpesu,

such or like that

592

နိက္ကာရဏကထာသု၊

အကြောင်းကင်းသောစကားတို့ကို၊

nikkāraṇakathāsu,

the speech that has no cause

593

ကလိတာသု၊

ပြောဆိုအပ်ကုန်ပြီးသည်ရှိသော်၊

kalitāsu,

(when they) have said

594

အာဟ

တောရွာသားယောကျ်ားကြီးကပြောဆို၏၊

āha

(the old villager) says

595

ကိံအာ ဟ၊

အဘယ်သို့တောရွာသားယောကျ်ားကြီးကပြောဆိုသနည်းဟူမူကား၊

kiṃā ha,

How does hae say?

596

တာတာ၊

အမောင် တို့၊

tātā,

Oh! Sons.

597

မယှမ္ပိ၊

ငါသည်လည်း၊

mayhampi,

my

598

ဝစနံ

စကားကို၊

vacanaṃ

word

599

သုဏာထ၊

နားထောင်ပါကုန်ဦး၊

suṇātha,

listen to me

600

တုမှာကံယေဝ၊

အမောင်တို့၏သာလျှင်၊

tumhākaṃyeva,

for you only

601

ကုလာနိ၊

အမျိုးတို့သည်၊

kulāni,

relatives

602

န မဟန္တာနိ၊

များသည်မဟုတ်ကုန်သေး၊

na mahantāni,

there are not too many …..

603

အမှာကမ္ပိ၊

ငါတို့၏လည်း၊

amhākampi,

to us

604

ကုလံ၊

အမျိုးသည်၊

kulaṃ,

relative

605

မဟာကုလံ

များသောအမျိုးတည်း၊

mahākulaṃ

(I have) many relatives

606

ပန

ပြောဆို ရန်စကားကိုပြောဆိုကြားဦးအံ့၊

pana

Besides or may I keep on saying

607

အမှာကံ

ငါတို့အား၊

amhākaṃ

to us

608

အဝသေသခေတ္တေဟိ

ကြွင်းသော ယာခင်းတို့ထက်၊

avasesakhettehi

than the other fields (remainders)

609

ကပ္ပါလခေတ္တံ၊

ဝါလုပ်ရာယာခင်းသည်၊

kappālakhettaṃ,

the cotton field

610

မဟန္တတရံ၊

အထူးအားဖြင့်ကျယ် ဝန်း၏၊

mahantataraṃ,

is wider than

611

အနေကကရီသသတဿ

ပယ်တရာမကသော

anekakarīsasatassa

more than a hundred karīsa which may be nearly an acre or is unit of land measure equivalent to 1.75 acre

612

တဿ ကပ္ပါသခေတ္တဿ၊

ထိုဝါခင်း ကြီး၏၊

tassa kappāsakhettassa,

of that cotton field

613

မဇ္ဈေ၊

အလယ်၌၊

majjhe,

in the middle

614

ဧကော၊

တပင်သော

eko,

a or one

615

ကပ္ပါသရုက္ခော၊

ဝါပင်သည်၊

kappāsarukkho,

cotton (plant)

616

မဟာ၊

ကြီးသည်၊

mahā,

huge

617

အသီတိဟတ္ထုဗ္ဗေဓော၊

အတောင်ရှစ်ဆယ်အစောံရှိသည်၊

asītihatthubbedho,

eighty cubit high

618

အဟောသိ

ဖြစ်၏၊

ahosi

is

619

တဿ

ထိုဝါ ပင်၏၊

tassa

that cotton (plant)

620

ပဉ္စသာခါ၊

ငါးခုကုန်သောအကိုင်းအခက်တို့သည်၊

pañcasākhā,

five branches

621

ဟောန္တိ

ဖြစ်ကုန်၏၊

honti

there are

622

တာသု၊

ထို ငါးခုသောအကိုင်းအခက်တို့တွင်၊

tāsu,

among the five branches

623

အာသေသသာခါ၊

ကြွင်းသောအကိုင်းအခက်တို့သည်၊

āsesasākhā,

the other branches

624

ဖလံ၊

အသီးကို၊

phalaṃ,

fruit

625

နဂဏိံှသု၊

မယူကုန်၊

na gaṇhiṃsu,

does not bear

626

ပါစီနသာခါယ၊

အရှေ့သို့သွားသောအကိုင်းအခက်၌၊

pācīnasākhāya,

a branch directed to the east

627

ဧကမေဝ၊

တလုံးတည်းသာလျှင်ဖြစ်သော

ekameva,

only one fruit

628

မဟာစာဋိမတ္တံ၊

အိုးစရည်းကြီးမျှလောက်သော

mahācāṭimattaṃ,

equivalent to a pot

629

ဖလံ၊

အသီးသည်၊

phalaṃ,

a fruit

630

အဟောသိ

ဖြစ်ပြီ၊

ahosi

has been

631

တဿ

ထိုတလုံးသောဝါသီးကြီးအား၊

tassa

in that (one cotton fruit)

632

ဆရာသိယော၊

ခြောက်မျှောင့်တို့သည်၊

charāsiyo,

six segments

633

ဟောန္တိ

ဖြစ်ကုန်၏၊

honti

There are

634

ဆသုရာသီသု၊

ခြောက်မျှောင့်တို့၌၊

chasurāsīsu,

in six segments

635

ဆကပ္ပါသပိဏ္ဍိယော၊

ခြောက်ခုသောဝါခိုင်တို့သည်၊

chakappāsapiṇḍiyo,

six bunchs of cotton

636

ပုပ္ပိတာ၊

ပွင့်ကုန်၏၊

puppitā,

bear cotton flowers

637

အဟံ

ငါသည်၊

ahaṃ

I

638

မဿုံ၊

မုတ် ဆိတ်ကို၊

massuṃ,

beard

639

ကာရေတွာ၊

ပြုပြင်ပြီး၍၊

kāretvā,

having made it clear

640

နှာတဝိလိတ္တော၊

ရေချိုးခြင်းနံ့သာလိမ်းခြင်းရှိသည်၊

nhātavilitto,

taking a bath and applying cosmetic fragrance

641

ဟုတွာ

ဖြစ်၍၊

hutvā

having been

642

ယံ ခေတ္တံ၊

အကြင်ယာတောသို့၊

yaṃ khettaṃ,

to this field

643

အာဂစ္ဆိံ၊

သွားပြီ၊

āgacchiṃ,

goes

644

တံ ခေတ္တံ၊

ထိုယာတောသို့၊

taṃ khettaṃ,

to that field

645

ဂတွာ၊

သွား၍၊

gatvā,

having gone

646

ပုပ္ပိတာ၊

ပွင့်ကုန်သော

puppitā,

bearing flowers

647

တာ ကပ္ပါသဝိဏ္ဍိယော၊

ထိုဝါခိုင်တို့ကို၊

tā kappāsaviṇḍiyo,

those branches of cotton

648

ဒိသွာ၊

မြင်၍၊

disvā,

having seen

649

ဌိတကောဝ၊

ရပ်လျက်သာလျှင်၊

ṭhitakova,

standing up

650

ဟတ္ထံ၊

လက်ကို၊

hatthaṃ,

hand

651

ပသာရေတွာ၊

ဆန့်၍၊

pasāretvā,

stretchs and

652

ဂဏှိံ၊

ဆွတ်ယူပြီ၊

gaṇhiṃ,

plucks

653

တာ ကပ္ပါသဝိဏ္ဍိယော၊

ထိုခြောက်မျှောင့်သောဝါခိုင်တို့သည်၊

tā kappāsaviṇḍiyo,

those (six) branches of cotton

654

ထာမသမ္ပန္နာ၊

အားအစွမ်းနှင့် ပြည့်စုံကုန်သော

thāmasampannā,

who has full strength

655

ဆဒါသာ၊

ခြောက်ယောက်သောကျွန်တို့သည်၊

chadāsā,

six servants

656

အဟေသုံ၊

ဖြစ်ကုန်ပြီ၊

ahesuṃ,

become

657

တေ သဗ္ဗေ

ထိုအလုံးစုံသောခြောက်ယောက်သောကျွန်တို့သည်၊

te sabbe

those all (six servants)

658

ဧကေကံ၊

တစ်ခုတစ်ခုစီသော

ekekaṃ,

each

659

သြကာသံ၊

အရပ်သို့၊

srakāsaṃ,

direction

660

ပထာတာ၊

ပြေးကုန်၏၊

pathātā,

run away

661

ဧတ္တကေ၊

ဤမျှလောက်ကုန်သော

ettake,

this much

662

အဒ္ဓါနေ၊

အခါ တို့ပတ်လုံး၊

addhāne,

during (this) time

663

တေ၊

ထိုပြေးသွားကုန်သောခြောက်ယောံသောကျွန်တို့ကို၊

te,

them (who ran)

664

န ပဿာမိ၊

ငါမတွေ့မ မြင်ရ၊

na passāmi,

I did not see

665

အဇ္ဇ၊

ယခုမှ၊

ajja,

today

666

ဒိဋ္ဌာ၊

တွေ့မြင်အပ်ကုန်၏၊

diṭṭhā,

I see

667

တေ ဆ ဇနာ၊

ထိုပြေးသွားကုန်သောခြောက် ယောက်ရှိသောကျွန်တို့သည်၊

te cha janā,

those six people (who ran)

668

တုမှေ၊

နင်တို့ပင်တည်း၊

tumhe,

are you

669

တွံ၊

နင်ကား၊

tvaṃ,

You

670

နန္ဒောနာမ၊

နန္ဒအမည် ရှိ၏၊

nandonāma,

are Nando

671

တွံ၊

နင်ကား၊

tvaṃ,

You

672

ပုဏ္ဏောနာမ၊

ပုဏ္ဏအမည်ရှိ၏၊

puṇṇonāma,

are Puṇṇo

673

တွံ၊

နင်ကား၊

tvaṃ,

You

674

ဝဍ္ဎမာနောနာမ၊

ဝဍ္ဎမာန အမည်ရှိ၏၊

vaḍḍhamānonāma,

are Vaḍḍhamāna

675

တွံ၊

နင်ကား၊

tvaṃ,

You

676

စိတ္တောနာမ၊

စိတ္တအမည်ရှိ၏၊

cittonāma,

are Citta

677

တွံ၊

နင်ကား၊

tvaṃ,

You

678

မင်္ဂလောနာမ၊

မင်္ဂလ အမည်ရှိ၏၊

maṅgalonāma,

are Maṅgala

679

တွ၊

နင်ကား၊

tva,

You

680

ပေါဋ္ဌိယောနာမ၊

ပေါဋ္ဌိယအမည်ရှိ၏၊

poṭṭhiyonāma,

are Poṭṭhiya

681

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus

682

အာဟ

ဆို၏၊

āha

He says

683

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus or in this way

684

ဝတွာ၊

ဆိုပြီး၍၊

vatvā,

having said

685

ဥဋ္ဌာယ၊

ထိုင်ရာမှထ၍၊

uṭṭhāya,

and stood up

686

နိသိန္နကေယေဝ၊

ထိုင်၍နေသော ခြောက်ယောက်သောသူတို့ကိုသာလျှင်၊

nisinnakeyeva,

the ones (six drunkards) sitting

687

စူဠာသု၊

ဥသျှောင်တို့၌၊

cūḷāsu,

(a full head of) hair

688

ဂဟေတွာ

ဆွဲကိုင်၍၊

gahetvā

having held or seized

689

အဋ္ဌာသိ၊

တည်၏၊

aṭṭhāsi,

stands up or exist

690

တေ၊

ထိုခြောက်ဦးသောသေသောံကြူးတို့သည်၊

te,

those (six drunkards)

691

မယံ၊

ငါတို့သည်၊

mayaṃ,

(that) we

692

န ဒါသာ၊

ကျွန်မဟုတ်ကုန်၊

na dāsā,

are not servants

693

ဣတိပိ၊

ဤသို့လည်း၊

itipi,

thus

694

ဝတ္တုံ၊

ဆိုခြင်းငှာ၊

vattuṃ,

to say

695

နာသက္ခိံသု၊

မတတ်နိုင်ကုန်၊

nāsakkhiṃsu,

They are unable to

696

အထ၊

ထိုနောက်မှ၊

atha,

and then

697

နေ၊

ထိုခြောက်ယောံသောသေသောက်ကြူးတို့ကို၊

ne,

those (six drunkards)

698

ကဍ္ဎန္တော၊

ဆွဲငင်လျက်၊

kaḍḍhanto,

holding or seizing

699

ဝိနိစ္ဆယံ၊

တရားဆုံးဖြတ်တတ်သောတရားသူကြီးအထံသို့၊

vinicchayaṃ,

the judge who decides on the result

700

နေတွာ၊

ဆောင်ယူ၍၊

netvā,

having brought

701

လက္ခဏံ၊

ကမ္ပည်းစာရင်းသို့၊

lakkhaṇaṃ,

sign or mark

702

အာရောပေတွာ၊

မှတ်တမ်းတင်၍၊

āropetvā,

having born the marks

703

ယာဝဇီဝံ၊

အသက်ထက်ဆုံး၊

yāvajīvaṃ,

all their lives

704

ဒါသေ၊

ကျွန်တို့ကို၊

dāse,

servants

705

ကတွာ

ပြု၍၊

katvā

makes them serve and

706

ပရိဘုဉ္ဇိ၊

သုံးဆောင်ပြီ၊

paribhuñji,

uses them (lit.. Eats)

707

ဧဝရူပံ

ဤသို့သဘောရှိသော

evarūpaṃ

such

708

ကထံ

စကားကို၊

kathaṃ

word

709

တထာဂတော

မြတ်စွာဘုရားသည်၊

tathāgato

the Buddha who has trod the path of reality

710

န ဘာသတိ၊

ဆိုတော်မမူ၊

na bhāsati,

never says

711

ဒုတိယဝါစာ၊

နှစ်ခု မြောက်သောပိယဝါစာစကားသည်၊

dutiyavācā,

the second speech

712

အာမိသဟေတုံ၊

အာမိသဟူသောအကြောင်းကြောင့်၊

āmisahetuṃ,

as a reason of food or gain

713

စာတုကမျတာဒိဝသေန

မိမိကိုယ်ကိုနှိမ့်ချ၍ဒါယကာတို့ကိုချီးမြှောက်သောအားဖြင့်ပြော ဆိုခြင်းအစရှိသည်တို့၏အစွမ်းအားဖြင့်၊

cātukamyatādivasena

by the sense of flattering the donors and so on

714

နာနပ္ပကာရဏာ၊

အထူးထူးအပြားပြား၊

nānappakāraṇā,

various

715

ပရေသံ၊

တစ်ပါးသောဒါယကာတို့အား၊

paresaṃ,

to the other ones

716

ထောမနာဝါစာစေဝ၊

ချီးမြှောံသောစကားသည်လည်းကောင်း၊

thomanāvācāceva,

the word that people are flattered

717

စောရကထံ

ခိုးသူနှင့်စပ်သောစကား၊

corakathaṃ

talk about the thief

718

ရာဇကထံ

မင်းနှင့်စပ်သောစကား၊

rājakathaṃ

talk about the king

719

ဣတိအာဒိနယပဝတ္တာ၊

ဤသို့အစရှိသောနည်းဖြင့်ဖြစ်သော

itiādinayapavattā,

(talk) that becomes in such way

720

တိရစ္ဆာနကထာစ၊

မဂ်ဖိုလ်တို့၏ဖီလာဖြစ် သောစကားသည်လည်းကောင်း၊

tiracchānakathāca,

talk about animals or talk counter-productive the attainment of the right path and frution

721

ဟောတိ

ဖြစ်၏၊

hoti

is (be)

722

တမ္ပိ၊

ထိုစကားကိုလည်း၊

tampi,

that talk

723

တထာဂတော

မြတ်စွာ ဘုရားသည်၊

tathāgato

the Buddha who has trod the path of reality

724

န ဘာသတိ၊

ဆိုတော်မမူ၊

na bhāsati,

never says

725

တတိယဝါစာ၊

သုံးခုမြောက်သောပိယဝါစာစကားသည်၊

tatiyavācā,

the third speech

726

အရိယသစ္စသန္နိဿိတကထာ၊

အရိယာတို့၏သစ္စာကိုမှီသောစကားတည်း၊

ariyasaccasannissitakathā,

talk connected with the noble truth

727

ယံ၊

အကြင် စကားကို၊

yaṃ,

such (talk)

728

ဝဿသတမ္ပိ၊

အနှစ်တရာပတ်လုံးလည်း၊

vassasatampi,

all one hundred years

729

သုတန္တာ၊

ကြားနာရကုန်သော

sutantā,

the ones who listent to

730

ပဏ္ဍိတာ၊

ပညာရှိသောသူတို့သည်၊

paṇḍitā,

the wisemen

731

တိတ္တိံ၊

ရောင့်ရဲခြင်းသို့၊

tittiṃ,

the contentment

732

နေဝ ဂစ္ဆန္တိ၊

မရောက်နိုင်ကုန်၊

neva gacchanti,

cannot reach

733

တံ

ထိုစကားကို၊

taṃ

that talk

734

ဘာသတိ၊

ဆိုတော်မူ၏၊

bhāsati,

says

735

ဣတိ တသ္မာ

ထိုကြောင့်၊

iti tasmā

therefore

736

တထာဂတော

မြတ်စွာဘုရားသည်၊

tathāgato

the Buddha who has trod the path of reality

737

သဗ္ဗမ္ပိ၊

အလုံးစုံလည်းဖြစ်သော

sabbampi,

all

738

အပ္ပိယဝါစံ၊

မချစ်မနှစ်သက်အပ်သောစကားကို၊

appiyavācaṃ,

unpleasant or disagreeable talk

739

နေဝ ဘာသတိ၊

ဆိုတော်မမူ၊

neva bhāsati,

does not say

740

ပိယဝါစံ၊

ချစ်ဖွယ်သောစကားကို၊

piyavācaṃ,

pleasant talk

741

နဘာသတိ၊

ဆိုတော်မမူ၊

nabhāsati,

does not say

742

ပန

ပြောဆိုတော် မူသောစကားကိုပြဦးအံ့၊

pana

I will show the talk that the Buddha says

743

တတိယမေဝ၊

အပ္ပိယပက္ခဝိယပက္ခနှစ်ပါတို့၌သုံးခုမြောက်သောစကားကိုသာလျှင်၊

tatiyameva,

the third speech or talk

744

ဘာသိတဗ္ဗကာလံ၊

ပြောဆိုသင့်သောအခါကို၊

bhāsitabbakālaṃ,

the right time to speak

745

အနတိက္ကမိတွာ၊

မလွန်မူ ၍၊

anatikkamitvā,

without going beyond

746

ဘာသတိ၊

ပြောဆိုတော်မူ၏၊

bhāsati,

says

747

တဿ ဘဂဝတော၊

ထိုမြတ်စွာဘုရားအား၊

tassa bhagavato,

that Glorious One (the Buddha)

748

တတ္ထ

ထိုနှစ်ပါး သောစကားတို့တွင်၊

tattha

there (between those two talks)

749

တတိယံ၊

သုံးခုမြောက်သော

tatiyaṃ,

third

750

အပ္ပိယဝါစံ၊

သူတစ်ပါးတို့သည်မချစ်မနှစ်သက်အပ်ဟုတ်မှန်၍ အကျိုးရှိသောစကားကို၊

appiyavācaṃ,

unpleasant but right and beneficial talk

751

သန္ဓာယ၊

ရည်တော်မူ၍၊

sandhāya,

with reference to or concerning

752

ဟေဋ္ဌာ၊

အောက်၌၊

heṭṭhā,

below

753

ဒဟရကုမာရဥပမာ၊

ငယ်ရွယ်သောသတို့သားဥပမာသည်၊

daharakumāraupamā,

the example of youngster

754

အာဂတာ၊

လာ၏၊

āgatā,

become

755

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus or like this

756

ဝေဒိတဗ္ဗံ

သိအပ်၏။။

veditabbaṃ

must know

757

ဥဒါဟု ဌာနသောဝေတန္တိ၊

ဥဒါဟုဌာနသောဝေတံဟူသည်ကား၊

udāhu ṭhānasovetanti,

udāhu ṭhānasoveta means that

758

ဥဒါဟု၊

ထိုသို့မဟုတ်၊

udāhu,

or or not like that

759

ဌာနုပ္ပတ္တိကဉာဏေန၊

အကြောင်းအားလျော်စွာဖြစ်သောဉာဏ်ဖြင့်၊

ṭhānuppattikañāṇena,

by the knowledge that discerns according to the law of cause and effect

760

တင်္ခဏံယေဝ၊

ထိုမေး လျှောက်သောခဏ၌သာလျှင်၊

taṅkhaṇaṃyeva,

at that moment that one asks

761

တံဝစနံ

ထိုဥပမာစကားသည်၊

taṃvacanaṃ

that talk said as an example

762

တထာဂတဿ

မြတ်စွာဘုရား အား၊

tathāgatassa

to the Buddha (the ones who trod the path of realityaaaaaaaaaa0

763

ဥပဋ္ဌာတိ၊

ထင်လာသလော၊

upaṭṭhāti,

understands or attends on

764

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus

765

ပုစ္ဆတိ၊

မေးလျှောက်၏၊

pucchati,

asks

766

ပညာတောတိ၊

ပညာတောဟူသည်ကား၊

paññātoti,

paññāto means

767

ဉာတော၊

သိအပ်၏၊

ñāto,

(must) know

768

ပညာတော၊

အပြားအားဖြင့်သိအပ်၏၊

paññāto,

(must) know thoroughly

769

ပါကဋော၊

ထင်ရှား၏၊

pākaṭo,

is evident or clear

770

ဓမ္မဓာတုတိ၊

ဓမ္မဓာတုဟူသည်ကား၊

dhammadhātuti,

dhammadhātu means

771

ဓမ္မသဘာဝေါ

တရား၏သဘော တည်း၊

dhammasabhāvo

the nature of Dhamma

772

ဧတံ

ဤဓမ္မဓာတုဟူသောအမည်သည်၊

etaṃ

this name (dhammadhātu)

773

သဗ္ဗညုတညာဏဿ၊

သဗ္ဗညုတဉာဏ်၏၊

sabbaññutaññāṇassa,

of omniscience

774

အဓိဝစနံ

အမည်တည်း၊

adhivacanaṃ

name

775

တံ

ထိုသဗ္ဗညုတဉာဏ်ကို၊

taṃ

that (omniscience)

776

ဘဂဝတာ၊

မြတ်စွာဘုရားသည်၊

bhagavatā,

the Glorious One (the Buddha)

777

သုပ္ပဋိဝိဒ္ဓံ၊

ထိုးထွင်း၍သိအပ်၏၊

suppaṭividdhaṃ,

know incisively, clearly and thoroughly

778

ဘဂဝတော၊

မြတ်စွာဘုရား၏၊

bhagavato,

of the Glorious One

779

ဟတ္ထဂတံ

လက်အောက်သို့ ရောက်၏၊

hatthagataṃ

reach his hand (discerns cleary and incisively)

780

တသ္မာ

ထိုကြောင့်၊

tasmā

therefore

781

သောဘဂဝါ

ထိုမြတ်စွာဘုရားသည်၊

sobhagavā

that Glorious One (the Buddha)

782

ယံ ယံ၊

အကြင်အကြင် အနက်သဘောကို၊

yaṃ yaṃ,

the uncertain (Dhamma)

783

ဣစ္ဆတိ၊

အလိုရှိတော်မူ၏၊

icchati,

wants

784

သဗ္ဗံ

အလုံးစုံသော

sabbaṃ

all

785

တံ တံ

ထိုထိုအနက်သ ဘောသည်၊

taṃ taṃ

that (Dhamma)

786

ဌာနာသာဝ၊

တခဏခြင်းသာလျှင်၊

ṭhānāsāva,

within one second

787

ပဋိသာတိ၊

ဉာဏ်တော်၌ထင်လာ၏၊

paṭisāti,

appear in his mind or knowledge (discerns clearly and incisively)

788

ဣတိ

ဤသို့၊

iti

thus

789

ဝေဒိတဗ္ဗံ

သိအပ်၏၊

veditabbaṃ

(must) know

790

သေသံ

ကြွင်းကုန်သောစကားရပ်သည်၊

sesaṃ

the remains of the talk

791

သဗ္ဗတ္ထ

ခပ်သိမ်းသော ဝါကျတို့၌၊

sabbattha

in all (sentences)

792

ဥတ္တာနမေဝ

ပေါ်သည်သာလျှင်တည်း၊

uttānameva

(the meanings) are evident clearly

793

ပန

ဖြစ်သောအကြောင်းကိုဆိုဦးအံ့၊

pana

I will say the cause happened

794

အယံ ဓမ္မဒေသနာ၊

ဤတရားဒေသနာသည်၊

ayaṃ dhammadesanā,

this discourse

795

နေယျပုဂ္ဂလဝသေန

နေယျပုဂ္ဂိုလ်၏အစွမ်းအား ဖြင့်၊

neyyapuggalavasena

by the ability of a person to be led

796

ပရိနိဋ္ဌိတာ

ထက်ဝန်းကျင်မှပြီး၏၊

pariniṭṭhitā

is completely finished

797

ဣတိ

ဤသည်လျှင်အဘယရာဇကုမာရသုတ်အပြီး တည်း။

iti

thus or in this way

798

အဘယရာဇကုမာရသုတ္တံ၊

အဘယရာဇကုမာရသုတ် သည်၊

abhayarājakumārasuttaṃ,

Abhayarājakumāra discourse

799

နိဋ္ဌိတံ

ပြီးခြင်းသို့ရောက်ပြီ။

niṭṭhitaṃ

is finished or completed